اثر تغذيه متيونين عبوري در گاوهاي اوايل شيردهي بر عملكرد، فراسنجه هاي خوني، سلامت و توليد مثل

دوره انتقال و اوايل شيردهي از بحراني‌ترين مراحل فيزيولوژيك گاوهاي شيري است كه با كاهش مصرف ماده خشك، تعادل منفي انرژي و تغييرات متابوليكي شديد همراه است. متيونين به‌عنوان اولين اسيد آمينه محدودكننده در گاوهاي شيري پرتوليد، نقش كليدي در سنتز پروتئين، متابوليسم چربي، تقويت سيستم ايمني و كاهش تنش اكسيداتيو ايفا مي‌كند. اين پژوهش با هدف ارزيابي اثرات متيونين عبوري بر شاخص‌هاي توليدي، متابوليكي، سلامتي و توليدمثلي گاوهاي هلشتاين در دوره اوايل شيردهي طراحي و اجرا گرديد. اين مطالعه در بهمن‌ماه 1403 در مزرعه صنعتي شير و گوشت عليان واقع در كيلومتر 50 آزادراه اصفهان-كاشان انجام شد. تعداد 150 رأس گاو هلشتاين با دوره شيردهي 2 تا 5 و ميانگين روزهاي شيردهي 20±5 روز، با همسان‌سازي ركورد توليد شير قبلي، به‌صورت تصادفي به دو گروه شاهد و تيمار با 75 رأس در هر گروه تقسيم شدند. گروه تيمار روزانه 40 گرم متيونين عبوري حاوي 60 درصد متيونين خالص به همراه جيره پايه دريافت كردند. شاخص‌هاي اندازه‌گيري شده شامل توليد و تركيبات شير، فراسنجه‌هاي خوني (گلوكز، بتا-هيدروكسي بوتيرات، نيتروژن اوره‌اي خون، آلبومين، پروتئين كل، كلسترول و آنزيم‌هاي كبدي)، شاخص‌هاي تنش اكسيداتيو، نمره وضعيت بدني، نمره حركتي و فراسنجه¬هاي توليدمثلي بودند. استفاده از متيونين عبوري منجر به افزايش توليد شير در گاوهاي دوره شيردهي دوم به ميزان 1.3 كيلوگرم در روز (معادل 3 درصد) گرديد (04/= P). توليد پروتئين شير 10 گرم در روز (03/0 = P) و توليد چربي شير 40 گرم در روز (0.01 ‎> P) افزايش يافت. تعداد سلول‌هاي بدني در گروه متيونين كاهش يافت؛ به‌طوري كه در گاوهاي زايش دوم از 119.76 به 64.21 هزار سلول در ميلي‌ليتر (46.4 درصد كاهش ، 0.03 = P) و در گاوهاي چندبار زايش بيشتر از دو از 276.08 به 178.57 هزار سلول در ميلي‌ليتر (كاهش 35.3 درصد، 0.03 = P) كاهش نشان داد. غلظت بتا-هيدروكسي بوتيرات در گاوهاي چند بار زايش از 0.70 به 0.57 ميلي‌مول در ليتر كاهش يافت (كاهش 18.6 درصد، 0.04 = P). نمره حركتي در گاوهاي زايش بيشتر از دو1.44 به 1.30 بهبود يافت (بهبود 9.7 درصد، 0.04 = P). همچنين، غلظت مالون‌دي‌آلدئيد در گاوهاي دوره شيردهي دوم از 2.99 به 2.14 ميكرومول در ليتر كاهش يافت (كاهش 28.4 درصد، 0.01 ‎> P). متغيرهاي درصد پروتئين و چربي شير، گلوكز خون، آنزيم ‌هاي كبدي، پروتئين كل، آلبومين، كلسترول، ظرفيت آنتي‌اكسيداني كل و شاخص‌هاي توليد مثلي تحت تأثير معني‌دار تيمار قرار نگرفتند (0.05 <‎ P). نتايج اين پژوهش نشان مي‌دهد كه استفاده از 40 گرم متيونين عبوري در روز در گاوهاي هلشتاين با ميانگين 20 روز شيردهي، منجر به بهبود عملكرد ، كاهش تعداد سلول‌هاي سوماتيك (35 تا 46 درصد)، بهبود وضعيت متابوليكي (كاهش 19 درصدي بتا-هيدروكسي بوتيرات)، كاهش تنش اكسيداتيو و بهبود سلامت حركتي مي‌شود. بنابراين، متيونين عبوري مي‌تواند به‌عنوان يك راهكار تغذيه‌اي مؤثر براي افزايش بهره‌وري، حفظ سلامت و بهبود رفاه گاوهاي شيري در دوره بحراني اوايل شيردهي مورد استفاده قرار گيرد.

238077

علوم دامي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان