استفاده از يك مكانيزم مذاكره بين عامل ها براي مقابله با حمله جمينگ در بازار برق شبكه هوشمند

كارشناسي ارشد

چكيده نسل بعدي شبكه برق، شبكه هوشمند برق است كه در آن توزيع و مديريت برق به¬وسيله تركيب قابليت‌هاي‌ پيشرفته دوطرفه فناوري و ارتباطات ديجيتال ارتقاء يافته است تا نظارت، كارايي، قابليتِ اطمينان و پايداري شبكه را بهبود بخشد. همزمان با ارتقاء شبكه برق فعلي به شبكه هوشمند، شبكه برق در ارتباطات سيستم¬هاي خود نسبت به حملات امنيتي آسيب¬پذير¬تر مي¬شود. يكي از جدّي‌ترين تهديدات، حمله جمينگ در بازار برق شبكه هوشمند است كه نوعي حمله محروم¬سازي از سرويس محسوب مي¬شود. در هنگام وقوع اين حمله، مهاجم سيگنال‌هاي‌ نامطلوبي در كانال ارتباطات منتشر مي‌كند‌ تا در انتقال داده‌هاي‌ ‌اندازه‌گيري شده مداخله نمايد؛ اين امر منجر به دريافت اطلاعات ‌اندازه‌گيري شده ناقص در زمان واقعي در مركز كنترل مي‌گردد. به‌دليل حمله جمينگ، فرايندهاي نظارت برخط و برآورد وضعيت، احتمالاً قادر به انعكاس وضعيت عملياتي واقعي از سيستم نيستند، و بنابراين قيمت برق به اشتباه محاسبه مي‌شو‌د. در نتيجه، عموم ‌‌مصرف‌كنندگان و تأمين كنندگان برق ممكن است به‌دليل استقرار قيمت كاذب، به‌لحاظ اقتصادي متضرّر شوند، و اين در حالي است كه مهاجم مي‌تواند از شكاف قيمت در بازار برق به سود برسد. از اين رو، اطمينان از مقاوم بودن سيستم شبكه برق در برابر حمله جمينگ امري حياتي است. طي سال‌هاي گذشته برنامه‌هاي‌ كاربردي بسياري براي شبكه هوشمند برق طراحي و توسعه داده شده است. در اين راستا، با توجه به ماهيت ‌توزيع‌شده اكثر مشكلات اين حوزه، عمدتاً از چارچوب سيستم‌هاي چند‌عامله استفاده شده است. بهره‌گيري از بستر سيستم‌هاي‌ چند‌عامله به‌منظور ساخت شبكه خود بازياب هوشمند، مي¬تواند ‌‌به‌عنوان يك راهكار نوين براي ساخت شبكه هوشمند با قابليت اطمينان و امنيت بالاتر محسوب شود. بر اين اساس، با توجه به مزاياي استفاده از چارچوب حل مسئله سيستم¬هاي چند‌عامله، در اين پايان¬نامه شبكه هوشمند برق ‌‌به‌عنوان يك سيستم چند‌عامله با عامل¬هاي هوشمند در نظر گرفته مي¬شود؛ آنگاه بر اساس پروتكل "CNP" به¬عنوان نوعي مذاكره بين عامل¬ها، راهكاري براي مقابله با حمله جمينگ در لايه فيزيكي شبكه ارتباطات بازار برق شبكه هوشمند ارائه مي-گردد. در اين روش، پارامتر "اعتماد" ‌‌به‌عنوان عاملي براي مقابله با محدوديت كارآمدي پروتكل فوق در مقياس بزرگ و محيط باز به¬كار گرفته مي¬شود. نتايج پياده¬سازي روش ارائه¬شده نشان مي¬دهد كه با در نظر گرفتن وجود احتمالي كاربران اخلال¬گر در محيط بازار، مي¬توان با اعمال "پروتكل CNP مبتني بر اعتماد" (TB-CNP) در زمان تشخيص بروز حمله جمينگ تا رسيدن به تعادل در بازار برق شبكه هوشمند، از سود مهاجم كاسته و در نتيجه انگيزه آن را براي حمله تضعيف نمود. واژه‌هاي كليدي: شبكه هوشمند، بازار برق، حمله جمينگ، سيستم‌هاي چند‌عامله، CNP، اعتماد

189385

دانشگاه علم و صنعت ايران

هوش مصنوعي و رباتيك

دكتر ناصر مزيني