ارائه ي مدل ديناميكي ارزيابي و سنجش مطلوبيت كريدورهاي ترانزيت ريلي؛ مطالعه ي موردي كريدور ريلي بندرعباس- سرخس

كارشناسي ارشد

ترانزيت به معناي عبور يك كالا از مرزهاي جغرافيايي يك كشور است و به عنوان يكي از منابع مهم درآمدي كشورها تلقي مي شود. كشور ايران با موقعيت جغرافيايي خاص خود در مسير ترانزيت ريلي شرق به غرب و شمال به جنوب قرار گرفته است. كريدور ريلي بندر عباس- سرخس مهم ترين كريدور ريلي ايران است. در حال حاضر در كشور ما در حدود 10% از ترانزيت بار از طريق حمل و نقل ريلي صورت مي گيرد. در حالي كه بر اساس قانون توسعه ي حمل و نقل عمومي و مديريت مصرف سوخت، سهم حمل و نقل ريلي در ترانزيت بار و به طور كلي در حمل كالا بايد تا پايان برنامه پنجم توسعه(1390-1394) به 30% مي رسيد. اين در حالي است كه شبكه ي ريلي ايران در مرزها گستردگي خوبي دارد و مي توان سهم اين روش حمل و نقل را نسبت به وضعيت موجود افزايش داد. از اين روي شناسايي عوامل موثر در افزايش سهم ترانزيت ريلي در كشور حائز اهميت مي باشد. هدف از اين تحقيق شناسايي و تعيين عواملي است كه مي تواند مطلوبيت كريدورهاي ترانزيت ريلي را افزايش داده و جايگاه رقابتي راه آهن را بهبود بخشد. بنابراين در اين تحقيق ابتدا مفاهيم پايه ي مطلوبيت و نقش آن در حوزه ي حمل و نقل و ترانزيت شرح داده مي شوند. سپس عوامل موثر در مطلوبيت كريدورهاي ترانزيت ريلي از ديد صاحبان بار، با بررسي ادبيات موضوع و نظر خبرگان اين حوزه تعيين مي گردند. اين عوامل شامل هزينه ي حمل، سرعت تجاري، قابليت اطمينان، ايمني مسير، قابليت رهگيري واگن و تناوب حمل مي باشند. در ادامه تابع مطلوبيتي براي كريدور ريلي بندرعباس- سرخس بر اساس عوامل مذكور ارائه مي شود. پس از آن يك مدل ديناميكي براي ارزيابي مطلوبيت اين كريدور ارائه مي شود و پس از تاييد اعتبار آن، با استفاده از نرم افزار ونسيم براي مدت 20 سال شبيه سازي مي گردد. نتايج حاصل از شبيه سازي مدل ديناميكي و ارائه ي سناريوهاي مختلف نشان مي دهند كه افزايش همزمان سرعت تجاري، قابليت اطمينان، بهبود سيستم رهگيري واگن و همچنين ارائه ي تخفيف هاي مقداري از طرف شركت هاي حمل و نقلي مي توانند نقش به سزايي در افزايش مطلوبيت اين مسير داشته باشند.

191591

دانشگاه علم و صنعت ايران

حمل و نقل ريلي

دكتر حميدرضا احدي