طراحي شهري حساس به آب، رويكرد گذار به سوي شهري پايدار نمونه موردي شهر بابل

كارشناسي ارشد

چكيده طي دهه¬هاي اخير شهرسازي به عنوان يكي از عمده¬ترين و تاثيرگذارترين فعاليت¬هاي انساني به موازات تغييرات اقليمي جهاني با افزايش سطوح نفوذناپذير و سخت و بدنبال آن جلوگيري از نفوذ آب به زمين ، ماهيت طبيعي چرخه آب را دگرگون ساخته و در عملكرد كاراي اين سامانه تداخل ايجاد كرده¬است. ادامه چنين روندي موجب كاهش كيفيت اكوسيستم¬هاي آبي، افزايش رواناب¬هاي شهري و بروز ساير تبعات منفي اكولوژيكي و كالبدي بر پيكره شهرها خواهد شد. در اين پژوهش مهم¬ترين هدف تضمين توسعه پايدار منابع آب شهري در محدوده مورد مطالعه (شهر بابل) از طريق بكارگيري رويكرد طراحي شهري حساس به آب معرفي شده و در تلاش است تا به اين سوال اساسي كه "در طراحي مسير محلي شهري حساس به آب، چه معيارها و شاخص¬هاي بايد بكارگرفته شود تا اهداف پايداري هيدرولوژيكي و زيستي تضمين شود" پاسخي روشن و كاربردي دهد. در اين پايانامه پس از مرور بر ادبيات موضوع و بررسي نمونه¬هاي اجرايي طراحي شهري حساس به آب خارجي و داخلي، به استخراج معيارهايي در بخش طراحي پرداخته شده¬است. سپس با انتخاب شهر بابل در استان مازندران، به عنوان شهري پرباران كه به دليل عدم توجه به اصول طراحي شهري پايدار با ضعف سامانه هيدرولوژي روبه روست، مطالعات انجام شده تبيين مي¬شود. در بخش امكان¬سنجي با بررسي محلات شهر بابل، با روش ماتريس گولر، تعداد 5 محله از 94 محله موجود انتخاب و با استفاده از روش تاپسيس و در چارچوب معيارهاي امكان¬سنجي، محله اميركبير براي كاربست طراحي شهري حساس به آب انتخاب شده¬است. در اين راستا خيابان اميركبيرغربي به دليل هسته اصلي بهره¬وري محله، پايداري و كيفيت زندگي و پيوند اجتماعي توجه عمده طراحي شهري حساس به آب را به خود جلب كرده¬است. مرحله شناخت محدوده مورد مطالعه با سه روش كارشناسي، كه توسط پژوهشگر انجام شده، روش مشاركتي، كه با مصاحبه با كاربران فضا در زمينه¬هاي مختلف صورت گرفته و در نهايت روش تحليل عاملي اكتشافي و تكميل 300 پرسشنامه انجام شد. پس از انجام رگرسيون اولويت اقدام در هر معيار و شاخص مشخص و بر همين اساس، چارچوب و راهنماي طراحي شهري حساس به آب در محور محلي اميركبيرغربي ارائه گرديد. كليد واژه¬ها: طراحي شهري حساس به آب، چرخه آب شهري، اكوسيستم¬هاي طبيعي شهر ،تحليل عاملي اكتشافي.

193086

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر احمد خليلي

طراحي شهري

دكتر سيد مجيد مفيدي شميراني