طراحي شبكه زنجيره تأمين پايدار با در نظر گرفتن رقابت و عدم قطعيت (همراه با مطالعه موردي)

كارشناسي ارشد

با توجه به گسترش دانش امروز، سرعت يافتن اقتصاد جهاني و تغيير يافتن سليقه مشتريان، در نظر داشتن رقابت و عكس العمل رقيبان، يكي از مهم ترين فاكتورهاي موفقيت در جامعه جهاني امروز است. رقابت شديد در بازار امروزي، سازمان ها را ملزم ساخته است به عنوان عضوي از زنجيره عمل كنند. فعاليت بخش هاي مختلف در هر سازمان در قالب يك شبكه زنجيره تأمين و مديريت جريان مواد از طريق اين ساختار، نقش مهمي در عملكرد زنجيره و رقابت پذيري آن ايفا مي كند. طراحي شبكه اي كارا، به منظور تشكيل ساختار زنجيره تأمين و يكپارچه كردن تمامي فعاليت هاي آن، ثأثير بسياري بر عملكرد موفق زنجيره و افزايش رقابت پذيري آن دارد. در نظر داشتن فاكتورهاي رقابتي، يكي از عوامل مهم بقاي هر زنجيره تأمين در بازار است. از عمده ترين فاكتورهاي رقابتي مي توان به قيمت اشاره كرد. تصميم گيري در مورد قيمت بهينه، همواره مهم ترين بحث در زنجيره تأمين و به خصوص در فضاي رقابتي امروز است. از طرف ديگر، مبحث توسعه پايدار به علت وجود قوانين زيست محيطي، تأثيرات سازمان ها بر اجتماع و همچنين بقاي اقتصادي، مورد توجه سازمان ها قرار گرفته است. در اين تحقيق، موضوع طراحي شبكه زنجيره تأمين حلقه بسته براي محصولات فسادپذير با در نظر گرفتن رقابت و عدم قطعيت مورد توجه قرار گرفته است. تصميم گيري مناسب در مورد ساختار شبكه محصولات فسادپذير با توجه به عمر كوتاه آن ها بسيار مهم است. چرا كه محدوديت نگهداري در سيستم هاي توليد براي انباشت اينگونه از محصولات، چالشي بزرگ محسوب مي شود. برنامه ريزي براي محصولاتي كه فسادپذير هستند با در نظر گرفتن اهداف افزايش فروش و بيشينه كردن سود در عين بدست آوردن رضايت مشتريان، نيازمند فرايندي زمان بر و پيچيده است. در اين پايان نامه، فرض مي شود يك زنجيره تازه وارد، وارد فضاي رقابتي بازار محصولات فسادپذير مي شود و با رقيب موجود در بازار بر سر قيمت به رقابت مي-پردازد. در اين تحقيق، فرآيند مدل سازي در دو مرحله انجام مي گيرد. در مرحله اول، به طراحي شبكه زنجيره تأمين محصولات لبني پرداخته مي شود. در اين مرحله، يك مدل بهينه سازي پايدار سه هدفه، با توابع هدف حداقل سازي هزينه هاي كل، حداقل سازي آثار منفي زيست محيطي و حداكثرسازي آثار مثبت اجتماعي ارائه مي گردد. سپس در مرحله دوم، زنجيره جديد به رقابت با زنجيره موجود به منظور تعيين قيمت بهينه مي پردازد كه اين رقابت در قالب دو رويكرد رقابتي همزمان و استكلبرگ مدل سازي مي شود. در اين مطالعه، مدل چندهدفه با استفاده از رويكرد محدوديت اپسيلون تقويت شده به مدلي تك هدفه تبديل شده است. به علت وجود عدم قطعيت در پارامترهاي تقاضا و ظرفيت تسهيلات از رويكرد برنامه ريزي امكاني استوار بهره برده شده است. نتايج حل مدل با استفاده از داده هاي واقعي صنعت لبنيات در شهر تهران و با استفاده از نرم افزار گمز بدست آمده است. در انتها نيز به تحليل حساسيت پارامترهاي مهم و مقايسه دو رويكرد رقابتي بيان شده، پرداخته شده است. نتايج نشان مي دهد تسهيلات زنجيره تأمين در مكان هايي احداث مي گردند كه تعادلي بين سه تابع هدف پايداري مسئله ايجاد گردد. همچنين نتايج حاصل از حل مدل رقابتي نشان مي دهد با ورود زنجيره جديد به بازار، سود و همچنين قيمت محصولات زنجيره موجود بالاتر خواهد بود و اين به آن دليل است كه زنجيره موجود از قبل در بازار فعاليت داشته و ميزان مطلوبيت بيشتري براي جذب مشتريان دارد.

194431

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر احمد ماكوئي

بهينه سازي سيستم ها

دكتر روزبه قوسي