پيش‌بيني و مدلسازي عوامل مؤثر بر رفتار تهاجمي رانندگان تاكسي

كارشناسي ارشد

خشم ناشي از رانندگي و رفتار تهاجمي رانندگان يكي از مهم‌ترين مسائلي است كه در علوم رفتاري و اجتماعي تحقيقات زيادي در اين زمينه انجام شده، اما در مهندسي حمل‌ونقل خصوصاً در مورد رانندگان تاكسي، كمتر به آن پرداخته شده است. دليل اهميت اين موضوع در ارتباط مستقيم آن با تخلفات رانندگان و ايمني كاربران خيابان‌ها و جاده‌ها است. علاوه‌براين رانندگان تاكسي روزانه ساعات زيادي را در سطح معابر درون‌شهري مي‌گذرانند، همين امر باعث شده تا بيشتر از ساير كاربران تحت تأثير عواملي قرار گيرند، كه منجر به ايجاد خشم و عصبانيت در آن‌ها مي‌شود. اين امر اهميت بررسي رفتار آن‌ها را دوچندان مي‌كند. تحليل رفتار تهاجمي رانندگان، نيازمند شناسايي و ارزيابي عوامل و شرايط مؤثر در وقوع آن‌ها است. تاكنون اطلاعاتي كه در تعيين اين عوامل جمع‌آوري شده‌اند، از طريق پرسشنامه‌هاي معتبري بوده كه به اين منظور طراحي شده و توسط خود رانندگان تكميل ‌گشته‌اند. اگر چه گردآوري و تكميل اين پرسشنامه‌ها، خود به روش‌هاي متفاوت و متنوعي انجام پذيرفته است. اين روش خود محدوديت‌هايي در باب صحت اطلاعات و پاسخ‌ها دارد. از طرفي در ايران، تا به حال به مدل‌سازي و پيش‌بيني عوامل مؤثر بر رفتار تهاجمي رانندگان تاكسي با استفاده از مدل‌هاي آماري رگرسيون لُجستيك، آنگونه كه شايسته است، پرداخته نشده است. لذا ابتدا در اين پايان‌نامه سعي شده تا با طراحي يك اپليكيشن، اطلاعات مربوط به رفتار تهاجمي رانندگان شامل عوامل و بروزهايي كه از جانب راننده انجام مي‌پذيرند، توسط مسافري آگاه به مسئله و از ديدگاه وي، بدون اطلاع راننده از برداشت اين اطلاعات، آن هم در حين سفر و به صورت آنلاين برداشت شود. سپس با دسته‌بندي بروزهاي ناشي از خشم رانندگان تاكسي به 8 دسته، كه عبارتند از؛ عدم بروز واكنش تهاجمي و با آرامش برخورد كردن، تغيير خط ناگهاني همراه با افزايش سرعت، ترمزگيري ناگهاني در عدم حفظ فاصله ايمني مناسب، واكنش‌هاي رفتاري و اعتراضي راننده، ترمزگيري و تغيير خط ناگهاني با افزايش سرعت، تغيير خط ناگهاني همراه با واكنش‌هاي رفتاري و اعتراضي، ترمزگيري ناگهاني همراه با واكنش‌هاي رفتاري و اعتراضي و ترمزگيري و تغيير خط ناگهاني به همراه واكنش‌هاي رفتاري و اعتراضي توأم، به تعيين و پيش‌بيني عوامل مؤثر بر رفتار تهاجمي رانندگان تاكسي با استفاده از روش رگرسيون لٌجستيك چندگانه پرداخته شود. از جمله مهم‌ترين عوامل شناسايي شده مي‌توان به بندآمدن ترافيك ناشي از دوبل پارك كردن ساير خودروهاي موجود در مسير، تغيير مسير يا خط ناگهاني موتورسيكلت‌سواران و ساير وسايل‌نقليه، گردش ناگهاني و حركت بسيار آرام‌تر خودروي جلويي نسبت به جريان ترافيك اشاره كرد.

194599

دانشگاه علم و صنعت ايران

راه‌ و ترابري

دكتر حميد بهبهاني - دكتر نويد نديمي