طراحي ميدان بر مبناي سنجش الگوهاي رفتاري كاربران در اقليم سرد مورد پژوهي ميدان امام زاده دو خاتون شهركرد

كارشناسي ارشد

بين فضاهاي شهري و الگوهاي رفتاري كاربران در فضاهاي شهري ارتباط متقابلي وجود داد. بستر محيطي بر شناخت و احساس فرد و در نتيجه بر الگوي رفتاري كاربران در محيط تاثير مي گذارد. يكي از مهمترين عوامل محيطي تاثيرگذار بر الگوهاي رفتاري كاربران در فضاهاي شهري اقليم است. شرايط اقليمي و ميزان فرصت هاي محيطي در برابر شرايط اقليمي موجب تجلي الگوهاي رفتاري متفاوت در كاربران مي شود. شناخت الگوهاي رفتاري كاربران در شرايط اقليمي متفاوت و طراحي فضاهاي شهري متناسب با اين الگوهاي رفتاري، موجب سازگاري بيشتر طرح ها ي شهري با بستر، انسان مداري، مكان محوري و پايداري فضاهاي شهري مي شود. ميدان دوخاتون مهمترين فضاي جمعي شهركرد است كه در اقليم سرد قرار دارد. عدم رعايت ملاحظات اقليمي و عدم تطابق فضاي شهري با الگوهاي رفتاري كاربران موجب كاهش سرزندگي اين فضاي شهري شده است. در اين پژوهش سعي شده با شناخت و تحليل الگوهاي رفتاري كاربران اين ميدان در سردترين و گرمترين روزهاي سال و شبيه سازي اقليمي ميدان در اين روزها، به سنجش و تحليل الگوهاي رفتاري كاربران و نقش و تاثير اقليم بر الگوهاي رفتاري و فضاي شهري پرداخته شود و متناسب با اين سنجش سياستهاي طراحي براي نمونه ي موردي تحقيق تدوين شود. روش اين تحقيق تركيبي از روش كيفي و كمي است. سنجش الگوهاي رفتاري كاربران به روش كيفي و با كمك فيلمبرداري زمانبندي شده تهيه شده و و به كمك سامانه ي GIS ثبت شده است. داده هاي اقليمي به كمك روش كمي و با نرم افزار ENVI-met 4 شبيه سازي شده اند. سپس با كمك روش تحليل تفسيري به بررسي تاثير اقليم بر فضاي شهري و الگوهاي رفتاري كاربران فضاي شهري پرداخته شده است. نتايج اين پژوهش نشان مي دهد كه رفتار، آسايش حرارتي و محيط بسيار به هم وابسته هستند و براي افزايش سرزندگي اجتماعي لازم است محيط با اقليم و رفتارهاي مثبت كاربران سازگار باشد. اقليم به دو صورت مستقيم و غيرمستقيم بر الگوهاي رفتاري كاربران در فضاي شهري تاثيرگذار است. تاثيرات مستقيم اقليم بر رفتار شامل تاثير بر امكان حضور افراد در فضاي شهري و وقوع رفتار، نوع رفتار و فعاليت ها (فعاليت اجباري، انتخابي و اجتماعي)، مكان وقوع رفتار، زمان بروز رفتار، تداوم رفتار و ميزان تكرار رفتار است. همچنين اقليم به صورت غير مستقيم و از طريق بستر بر الگوهاي رفتاري تاثير مي گذارد. از تاثيرات غيرمستقيم اقليم، تاثير بر ويژگيهاي كالبدي-فضايي، ويژگيهاي فرهنگي – اجتماعي و شخصيتي- عاطفي و به طور كلي تاثير بر بستر تشكيل دهنده ي رفتار و سپس تاثير اين مولفه ها بر رفتار كاربران در فضاي شهري است. طبق مطالعات پژوهش، آسايش حرارتي يكي از عوامل تعيين كننده در استفاده ي افراد از فضاي شهريست؛ به گونه اي كه در ساعات با آسايش حرارتي بيشتر ميزان حضوركاربران افزايش يافته است. همچنين رابطه ي قوي بين نوع رفتار كاربران و آسايش حرارتي وجود دارد. در شرايط آسايش حرراتي، فعاليت هاي انتحابي و تعاملات اجتماعي از قبيل گفت و گو با افراد غريبه افزايش مي يابد. آسايش حرارتي بر ميزان توقف افراد عبوري و استراحت كوتاه آنها در ميدان نيز تاثير گذار است. نتايج نشان مي دهد كانونهاي فعاليتي در بخش هايي با آسايش حرارتي بيشتر قرار دارد و اكثر فعاليت هاي انتخابي در سايه رخ داده اند. همچنين ميزان حضور كاربران به صورت گروهي در ساعات با آسايش حرارتي بيشتر افزايش يافته است.

195501

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر محمدصالح شكوهي بيدهندي

طزاحي شهري

دكتر مهران علي الحسابي