بررسي جذب خوراكي سيستم خودامولسيون شونده حاوي اسيد صفراوي از تاموكسيفن در موش صحرايي

رشت

زمينه و هدف: تاموكسيفن يك آنتاگونيست گيرنده‌ي استروژن و انتخاب اول در پيشگيري و درمان سرطان پستان است. اين دارو يك داروي بازي ضعيف با ساختاري ليپوفيل و محلوليت كم در آب است. همچنين تاموكسيفن تحت تاثير متابوليسم عبور اول كبدي قرار گرفته و سوبستراي پديده‌ي افلاكس توسط P-glycoprotein مي‌باشد. بنابراين فراهمي زيستي خوراكي آن كم بوده و نياز به تلاش‌هايي براي بهبود جذب خوراكي آن وجود دارد. سيستم دارورساني خود امولسيون‌شونده يكي از فرمولاسيون‌هاي بر پايه‌ي ليپيد مي‌باشد كه از روغن، سورفكتانت و دارو بدون حضور فاز آبي تشكيل شده و به محض تماس با مايعات گوارشي و تحت تاثير حركات آن، امولسيون حاوي دارو را تشكيل مي‌دهد. سورفكتانت‌ها جزء مهمي از سيستم دارورساني خود امولسيون‌شونده هستند. با توجه به اينكه سورفكتانت‌ها موجب بروز تحريكات گوارشي و سميت سيستميك مي‌گردند، استفاده از اسيدهاي صفراوي مي‌تواند به عنوان يك جايگزين طبيعي براي سورفكتانت‌ها گزينه مناسبي باشد. با توجه به اين كه مطالعات نشان مي‌دهد استفاده از اسيدهاي صفراوي در ساختار نانوذرات ليپيدي مانند ليپوزوم‌ها مي‌تواند موجب افزايش جذب خوراكي تركيبات ليپوفيل گردد، در اين مطالعه براي اولين بار به بررسي جذب خوراكي سيستم دارورساني خود امولسيون‌شونده بر پايه اسيدهاي صفراوي به عنوان سيستم دارورساني خوراكي ايمن و موثر براي تاموكسيفن بر روي موش صحرايي پرداخته شده است. مواد و روش¬ها: قابليت انحلال تاموكسيفن در تركيبات مختلف از جمله روغن هاي triacetin و isopropyl myristate و سورفاكتانت هاي tween 80، PEG 400 اندازه‌گيري شد. امولسيون‌ها با روش امولسيون‌سازي خودبخود (تيتراسيون آبي) تهيه شدند. در ادامه روغن‌ها، سورفكتانت‌ها و كمك سورفكتانت‌هاي فوق از نظر قابليت ايجاد ميكروامولسيون با استفاده از دياگرام‌هاي فازي سه جزئي بررسي شد. جهت بررسي جذب خوراكي تاموكسيفن از فرمولاسيون بهينه روش اندازه گيري دارو در پلاسما با استفاده از دستگاه HPLC مجهز به دتكتور فلورسانس طراحي و معتبرسازي شد و جذب خوراكي تاموكسيفن پس از تجويز خوراكي سوسپانسيون و سيستم خود امولسيون شونده در موش صحرايي مورد بررسي قرار گرفت. نتايج: ميزان محلوليت تاموكسيفن در حامل‌ها در محدوده‌ي mg/ml 32/1 تا mg/ml 46/9 قرار داشت. بهترين تركيب براي فرمولاسيون تاموكسيفن، نسبت وزني 1:1 روغن triacetin و سورفاكتانت و كوسورفكتانت (SGC in IPA1% : PEG 400 1:1) بدست آمد. غلظت هاي پلاسمايي دارو با استفاده از روش HPLC با ستون C18 و فاز متحرك استونيتريل : بافرفسفات با نسبت حجمي 70:30 اندازه گيري شد. براي آماده سازي نمونه هاي پلاسمايي از روش رسوب پروتئين استفاده شد و پس از بررسي حلال هاي مختلف، استونيتريل : متانول با نسبت حجمي 1:1 انتخاب شد. استفاده از سيستم خود امولسيون شونده منجر به افزايش فراهمي زيستي دارو به ميزان 4/2 برابر شد. نتيجه گيري: سيستم خودامولسيون شونده تاموكسيفن بر پايه اسيد صفراوي در مقايسه با سوسپانسيون اين دارو قادر به افزايش جذب خوراكي تاموكسيفن در موش صحرايي مي باشد. كلمات كليدي: اسيدها و نمك هاي صفراوي / بيوفارماسيوتيكس / تاموكسيفن / سيستم هاي دارورساني نوين / عوامل امولسيون كننده / فراهمي زيستي / كروماتوگرافي مايع با فشار بالا / موش صحرايي

204679

علوم پزشكي گيلان