ارزيابي تحمل به شوري برخي از ژنوتيپ¬هاي زينتي انار در مقايسه با ژنوتيپ¬هاي وحشي و تجاري

علوم و مهندسي باغباني گرايش گياهان زينتي

3/5/2019 12:00:00 AM

انار (Punica granatum L.) از خانواده Punicaceae، يك ميوه محبوب گرمسيري و نيمه¬گرمسيري است كه بومي مناطقي از ايران تا هيماليا در شمال هندوستان مي¬باشد. انار به¬صورت گسترده در مناطق خشك و نيمه¬خشك ايران، مناطقي كه تحت تاثير شوري عظيم هستند، كشت و كار مي¬شود. اكثر مناطق توليد انار در ايران با مشكل شوري مواجه هستند. هدف از انجام اين پژوهش، شناسايي و معرفي ژنوتيپ هاي مقاوم به شوري آب انار زينتي بود. يك آزمايش گلداني طي يك دوره شش ماهه جهت ارزيابي و مقايسه مقاومت به شوري هفت ژنوتيپ انار تجاري، وحشي و زينتي طي سال¬هاي 97-1396 صورت گرفت. آزمايش به¬صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملا تصادفي با دو فاكتور شوري آب در پنج سطح 1، 3، 5، 7 و 9 دسي¬زيمنس بر متر و ژنوتيپ اناردر هفت سطح (1- "گلنار شهداد" 2- "گلنار ساوه" 3- "وشيك ترش سراوان"، 4- "پوست سياه يزد"، 5- "چاه افضل"، 6- "نرك لاسجرد سمنان" و 7- "رباب نيريز فارس") در چهار تكرار طراحي شد. در پايان آزمايش نيز عملكرد رويشي و وزن تر و خشك ريشه¬ها و اندام هوايي، نشت يوني، محتواي نسبي آب برگ، شاخص كلروفيل و كلروفيل a، b و كل اندازه¬گيري شد. به¬علاوه برگ¬ها از نظر عناصري مانند سديم، پتاسيم، كلر و نسبت سديم به پتاسيم مورد آزمايش قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه با افزايش سطح شوري در همه ژنوتيپ هاي مورد مطالعه خصوصيات رويشي، محتواي نسبي آب برگ، شاخص كلروفيل و كلروفيل a، b و كل به¬طور معني¬داري كاهش و درصد نكروزگي، ريزش برگ و نشت يوني به¬طور معني¬داري افزايش يافتند. همچنين با افزايش شوري غلظت سديم، كلر و نسبت سديم به پتاسيم به¬طور معني¬داري افزايش يافت. بيشترين ارتفاع نهايي و افزايش ارتفاع در ژنوتيپ "چاه افضل" و در شوري 1 و 3 دسي¬زيمنس بر متر به¬دست آمد. بيشترين افزايش قطر شاخه، وزن تر و خشك اندام هوايي و تعداد برگ در ژنوتيپ "چاه افضل" و در شوري 3 و 5 دسي-زيمنس بر متر به¬دست آمد. بيشترين افزايش تعداد برگ، سطح برگ، وزن تر و خشك ريشه، كلروفيل b و كلروفيل كل در ژنوتيپ "چاه افضل" در شوري 3 دسي¬زيمنس بر متر حاصل شد. بيشترين درصد برگ سبز و كمترين ميزان نكروزگي برگ در همه ژنوتيپ هاي مورد مطالعه در شوري 1 و 3 دسي¬زيمنس بر متر مشاهده شد. كمترين ميزان سديم، كلر و نسبت سديم به پتاسيم در ژنوتيپ "رباب نيريز فارس" و در شوري 1 دسي¬زيمنس بر متر به¬دست آمد. به¬طور كلي از ميان ژنوتيپ ها مورد مطالعه "چاه افضل" خصوصيات رشدي بيشتر، آسيب¬هاي ظاهري و تجمع سديم و كلر كمتري در سطوح بالاي شوري نشان داد. بنابراين به نظر مي¬رسد كه اين ژنوتيپ تحمل بيشتري نسبت به شوري داشته باشد.

205663

دانشگاه اردکان

دهستاني اردكاني مريم Dehestani-Ardakani Maryam , مومن پور علي Momenpour Ali