معماري با رويكرد طراحي تعاملي برپايه ضوابط و اصول معماري ناشنوايان

كارشناسي ارشد

انسان ها براي دستيابي به شرايط مطلوب زندگي نيازمند تعامل با محيط اطراف خود هستند. اين تعامل در ابعاد مختلف زندگي و حوزه هاي گوناگون دانش، نقش تعيين كننده‌اي دارد. يكي از اين حوزه ها، گستره معماري است. از اولين گام‌هاي ايجاد تعامل با محيط اطراف را مي توان انطباق با پديده‌هايي چون شرايط آب و هوايي، تابش نور خورشيد و تغيير كيفيت ديد برشمرد. با توسعه تكنولوژي، انسان به تدريج به سوي بكارگيري امكانات جديد براي بهبود و يا تغيير شرايط پيرامون خود پيش رفت و انطباق، جاي خود را به تعامل و ارتباط با محيط اطراف داد. امروزه معماران، ديگر طراح مطلق نيستند و در فرايند طراحي از فناوري هاي روز نيز بهره مند مي شوند. انسان، معماري را در تعامل با محيط قرار مي‌دهد تا بتواند شرايط مطلوبي را براي آسايش خود فراهم كند. بسياري از اين عوامل بر پايه نياز انسان هاي سالم كه مي‌بينند، مي‌شنوند و به طور طبيعي حركت مي‌كنند در نظر گرفته شده و نيازهاي توان خواهان كه امري بسيار قابل تأمل است ناديده گرفته شده است. سرانجام در ابتداي قرن 21 ايده‌هايي برپايۀ نيازهاي توان خواهان مطرح شد. طراحي فراگير با هدف در نظر گرفتن تمام افراد جامعه شامل پير و جوان، سالم و توان‌خواه ارائه و مورد بحث قرار گرفت. در سال 2005 نيز گروهي از دانشگاه گالائودت در ايالات متحده، مسائل تأثيرگذار بر ادراك محيطي ناشنوايان را مطرح و ضوابط و قوانين طراحي براي ناشنوايان را تدوين كردند كه تاكنون در برخي از بناهاي شاخص نيز از اين ضوابط استفاده شده است. در اين پايان نامه، با توجه به نيازهاي ناشنوايان و نوع ارتباطشان با محيط‌ اطراف، فرهنگسرايي براي اين گروه از جامعه با كمك گرفتن از ضوابط و مقررات طراحي براي ناشنوايان DeafSpace، طراحي گرديد. اين فرهنگ‌سرا با بهره‌گيري از فناوري‌هاي روز ساخت و الگوهاي طراحي رايانشي، فضاي فرهنگي-آموزشي مناسبي را براي ناشنوايان ايجاد مي‌كند. تفاوت ضوابط طراحي براي ناشنوايان با ضوابط معمول طراحي در تعريف ابعاد و اندازۀ فضاهاي مختلف مانند معابر، لابي، استفاده از رمپ با عرض متفاوت و غيره است. همچنين در بخش ديگري از طراحي نيز اثر صوت به عنوان يك شاخصه محيطي و مؤثر بر ادراك ناشنوايان، مورد بررسي قرار گرفته است. ثبت صوت محيط و استخراج لحظه‌اي شدت صوت به صورت كمي و تبديل آن به رنگ در نورپردازي فضاهاي عمومي منجر به ايجاد ارتباط جديدي بين ناشنوايان و محيط اطراف و در پي آن برقراري تعاملي مستمر بين صداي محيط و ناشنوايان بوسيله نورپردازي مي گردد تا با مشاهده رنگ‌ها در هر فاصله اي از كيفيت صوتي فضاهاي مختلف آگاه شوند. شايان ذكر است طراحي بخش تعاملي اين پايان نامه دستاوردي پژوهشي است كه به صورت همزمان با آن انجام شد. در روند اين پژوهش ميزان شدت صوت فضاي اطراف پلي در شهر بابلسر، به وسيله دستگاه ضبط صوت برداشت شد. سپس براي آگاهي رساني به ناشنوايان با استفاده از زبان برنامه نويسي پايتون، برنامه‌اي براي تبديل صوت به رنگ، جهت به تصوير كشيدن ميزان شدت صوت براساس زمان‌بندي دلخواه نوشته شد.

210991

دانشگاه علم و صنعت ايران

معماري- مهندسي معماري - فناوري

احمد اخلاصي