تحليل روند جريان‌هاي حدي ورودي به سدهاي بزرگ ايران

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

كشاورزي

كارشناسي ارشد

منابع آب سطحي به تغيير پارامترهاي اقليمي از جمله بارندگي در حوضه‌هاي بالا دست حساس است. از اين رو، بررسي سوابق جريان سطحي اطلاعات ارزشمند از روندهايي را نشان مي‌دهند كه ممكن است با تغييرات آب و هوايي مرتبط باشند. پديده خشكسالي به علت وجود وضعيت كمبود آب طولاني مدت، همواره به عنوان يك موضوع چالش برانگيز در مديريت منابع آب مطرح بوده است. در نقطه مقابل، سيلاب‌ها خسارات مالي و جاني زيادي را از خود به جاي گذارده و از اين رو اهميت بررسي روند و مهار آنها بيش از پيش نمايان است. از سوي ديگر نياز زيست محيطي، نياز آبي است كه براي حفظ زيستگاه‌ها ضروري و مورد نياز است كه به طور كلي تاكنون براي برآورد شدت جريان زيست محيطي مورد نياز رودخانه ها روش‌هاي مختلفي توسعه داده شده است. روش‌هاي هيدرولوژيك از جمله ساده‌ترين روش‌هاي تخصيص آب هستند كه بر پايه استفاده از اطلاعات و آمار هيدرولوژيك مي‌باشند. اين پژوهش به بررسي روند جريان‌هاي حدي (كم و زياد) و تخصيص آب زيست محيطي در جريان ورودي 6 سد بزرگ كشور از جمله زاينده رود، عباسپور، ارس، دز، كرج و سفيدرود پرداخته شده است.نتايج نشان داد كه سري زماني جريان ورودي به سدهاي مذكور داراي نقطه شكست در محدوده سال‌هاي 1373-1374 و 1385-1386 بوده است. در بيشتر سدهاي مورد مطالعه مقدار جريان‌هاي كم در دوره بعد از نقطه شكست حدود 2-50 درصد كاهش يافته، با وجود اينكه در دوره قبل از اين نقطه روندي افزايشي داشته‌اند، . از سوي ديگر نيز سيلاب ها و جريان‌هاي زياد نيز در تعددي از ايستگاه‌ها روندي افزايشي داشته‌اند و نتايج نشان داد بيشتر جريان‌هاي بزرگ در فروردين و ارديبهشت رخ مي‌دهند. همچنين بعلت كاهش ميانگين جريان ورودي به سدها در دوره بعد از نقطه شكست ميزان آب تخصيص يافته زيست محيطي نيز كاهش يافته است.

211100

مهندسي منابع آب

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان

سعيد اسلاميان، زهرا صابري

محمد شايان نژاد، رضا مدرس

عليرضا گوهري