مطالعه اثرات خزه و خاك اره بر خصوصيات فيزيكي و شيميايي بستر كشت قارچ دكمه اي

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

كشاورزي

كارشناسي ارشد

محدوديت زمين هاي قابل كشت براي محصولات كشاورزي، توليد هرچه بيشتر مواد غذايي از طريق منابع جايگزين مانند قارچ هاي خوراكي را ايجاب ميكند. توليد قارچ در دنيا روز به روز در حال افزايش مي باشد. قارچ داراي خواص دارويي زيادي بوده و بنابراين مصرف خوراكي آنها مي تواند فوايد سلامتي مختلفي را در آينده براي انسان ها فراهم كند. به خاطر تماس مستقيم هيف قارچ ها با بستر كشت، نوع و كيفيت محتويات بستر تاثير زيادي برخصوصيات شيميايي، فيزيكي، عملكرد و كيفيت اين محصول از جمله تركيب مواد معدني و محتواي عناصر آن مي گذارد. اين پژوهش در قالب طرح تجزيه مركب براي قارچ ها و طرح كاملا تصادفي براي خاك پوششي با دو تيمار خزه و خاك اره در سه سطح 5%، 10% و 15% در سه كشت با همكاري شركت قارچ يكتا سپاهان انجام شد. ويژگي هاي فيزيكي و شيميايي خاك هاي پوششي همراه با تيمارها اندازه گيري شد. سه دوره كشت انجام و در هر دوره پس از برداشت قارچ ها، برخي از ويژگي هاي شيميايي و مورفولوژيكي قارچ ها از قبيل ميزان پروتئين، عناصر غدايي، ماده آلي، عملكرد بيولوژيك و قطر كلاهك آنها اندازه گيري شد. نتايج مقايسه قارچ هاي سه دوره برداشت نشان داد كه اثر تيمار بر پروتئين قارچ دكمه اي در سطح احتمال 1 درصد معني دار شد و اثر برداشت، اثر متقابل برداشت و تيمار و اثر متقابل برداشت و تكرار معني دار نشد. در مقايسه قارچ هاي برداشت شده از سه كشت، مشاهده شد كه اثر تيمار بر قطر كلاهك قارچ دكمه اي در سطح احتمال 1 درصد معني دار شد و اثرمتقابل برداشت و تكرار در سطح 5٪ معني دار بود. اثر برداشت و اثر متقابل برداشت و تيمار معني دار نشد. در مقايسه قارچ هاي هر سه كشت نتايج نشان داد كه اثر تيمار و اثر متقابل برداشت و تيمار بر عملكرد قارچ دكمه اي در سطح احتمال 1 درصد معني دار بود ولي اثر برداشت در سطح 5٪ معني دار بود و اثر متقابل برداشت و تكرار معني دار نشد. با مقايسه قارچ هاي سه كشت مشاهده شد كه قارچ هاي تيمار خاك اره 5% (11/3385 گرم) و تيمار خزه 10% (44/3283 گرم) بيشترين عملكرد را به خود اختصاص دادند و تيمار خزه 15% كمترين ميزان از عملكرد (g 78/2568) را دارا بود. قارچ هاي حاصل از تيمار خاك اره 5% داراي كمترين ميزان غلظت فسفر (mg/kg 35/867)، كلسيم (mg/kg 76 /26) و آهن (mg/kg 81/4)، نسبت به ساير تيمارهاي آزمايشي بود و همچنين قارچ هاي حاصل از تيمار خزه 10% داراي كمترين قطر كلاهك (mm 95/43) در بين تيمارهاي آزمايشي برخوردار بود. اما قارچ هاي حاصل از تيمار خزه 15% داراي بيشترين غلظت فسفر(mg/kg 61/1165)، كلسيم(mg/kg 30/44)، آهن(mg/kg 43/17)، منگنز(mg/kg 264/0) و سديم (mg/kg 46/80) بودند. قارچ هاي حاصل از تيمار خزه 15% از لحاظ كمي و عملكردي نتيجه قابل قبولي در مقايسه با ساير تيمارهاي آزمايشي نداشتند اما از نظر صفات كيفي و عناصر غذايي نتايج قابل قبولي داشتند و بر عكس قارچ هاي حاصل از تيمار خاك اره 5% اگرچه از لحاظ كمي مورد قبول واقع بوده اما از لحاظ كيفي عملكرد قابل توجهي در مقايسه با ساير تيمارهاي آزمايشي نداشتند. خاك هاي پوششي در تركيب با تيمارها از شرايط فيزيكي مطلوب بستر كشت همچون چگالي حقيقي و چگالي ظاهري مناسب، رطوبت اشباع بالا، مقاومت فروري بسيار كم، هدايت هيدروليكي اشباع مناسب و تخلخل كافي برخوردار بودند . اين آزمايش نشان داد كه تركيب خاك پوششي با تيمار خزه 10% با داشتن خصوصيات فيزيكي و شيميايي مطلوب و عملكرد كيفي و كمي مناسب بستر مناسب تري نسبت به ساير تيمارهاي آزمايشي مي باشد.

214754

علوم خاك

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان

حسين شريعتمداري، مريم حقيقي

شمس الله ايوبي، علي نيكبخت

محمدعلي حاج عباسي