بررسي شيوع كم خوني و عوامل مرتبط در كوهورت گيلان در سال 1400

رشت

چكيده مقدمه: كاهش سطح هموگلوبين و كم خوني در حال حاضر بسيار شايع است. پيامدهاي كم خوني به طوركلي قابل توجه است و باعث اتلاف منابع آموزشي، مراقبت¬هاي بهداشتي، كاهش بهره وري، ابتلا به بيماري¬هاي جسمي و رواني در بخش بزرگي از جامعه و مرگ و مير مي¬شود. از اين رو هدف از اين مطالعه بررسي شيوع كم خوني و عوامل مرتبط در كوهورت گيلان مي¬باشد. مواد و روش: اين مطالعه بخشي از مطالعات كوهورت گيلان است كه به صورت مطالعه مقطعي تحليلي گزارش خواهد شد. در اين مطالعه كليه افراد 35 تا 70 سال كه واجد معيارهاي ورود و خروج بودند، از هر دو جنس ساكن در بعضي از مناطق شهري و روستايي گيلان وارد مطالعه شدند. در اين مطالعه افراد تحت بررسي RBC و ايندكس¬هاي آن شامل Hb، HCT، MCV، MCH، MCHC و RDW قرار گرفتند. از هر فرد شركت كننده 9 سي سي براي آزمايش شمارش گلبول¬هاي خوني به همراه/EDTA گرفته شد. براي آناليز شمارش گلبول¬هاي خوني از دستگاه سل كانتر مدل SYSMEX XP300 استفاده شد. انواع كم خوني براساس هموگلوبين به چهار گروه بندي تقسيم خواهد شد: كم خوني خفيف: هموگلوبين بين 10 و حد پايين‌ طبيعي براي سن، جنس، كم خوني متوسط: هموگلوبين 8 تا 10 گرم در دسي ليتر، كم‌ خوني شديد: هموگلوبين 5/6 تا 8 گرم در دسي ليتر و كم خوني تهديد كننده زندگي: هموگلوبين كم¬تر از 5/6. افراد به دو گروه با و بدون كم خوني تقسيم شدند. اين دو گروه از نظر متغيرهاي مورد نظر مورد مقايسه قرار گرفتند. سطح معني¬داري براي تمامي آزمون¬ها 05/0 در نظر گرفته شد. آزمون¬هاي آماري به وسيله نرم¬افزار SPSS Statistics IBMنسخه 20 انجام شد. نتايج: از 10520 فرد شركت كننده در مطالعه 1385 (13%) نفر مبتلا به كم خوني بودند. از افراد مبتلا به كم خوني 1255 نفر هموگلوبين 10، 116 نفر هموگلوبين بين 8- 10، 12 نفر هموگلوبين بين 5/6- 8 و 2 نفر هموگلوبين كم¬تر از 5/6 داشتند كه همه¬ي اين افراد جزو افراد مبتلا به كم خوني در نظر گرفته شدند. 934 نفر زن(6%/16) مبتلا به كم خوني بودند. اكثر افراد مبتلا به كم خوني 701 نفر )4/13%(سن پايين¬تر از 50 سال داشتند. بيش¬تر افراد BMI زير 5/18 داشتند. بين جنسيت، محل سكونت، وضعيت تحصيلات، وضعيت اجتماعي- اقتصادي، مصرف الكل در هر دو جنس با كم خوني ارتباط آماري معني¬داري وجود داشت (0001/0P<). بين سندرم متابوليك، تزريق خون، تري گليسيريد، مصرف مكمل آهن و يائسگي در زنان با كم خوني ارتباط آماري معني¬داري يافت شد (0001/0P<). در اين مطالعه براساس مدل رگرسيون چندگانه شانس ابتلا به كم‌خوني در زنان 95% بيش¬تر از مردان، افراد بي‌سواد 70%، 5- 1 سال سواد 83% و 12- 6 سال سواد 24%، افراد ساكن در روستا 14% شانس كم¬تري از افراد ساكن در شهر براي ابتلا به كم‌خوني دارند كه اين ارتباط معنادار بود (0001/0P<) و افراد داراي موقعيت اجتماعي اقتصادي بالا 27% و متوسط 32%شانس بيشتري براي ابتلا به انمي داشتند. در افراد الكلي شانس ابتلا به كم‌خوني 28% بيش¬تر بود. هم¬چنين سابقه‌ي جراحي 13% و سابقه تزريق خون 21% شانس ابتلا به كم‌خوني را كاهش مي‌دهند (0001/0P<). نتيجه¬گيري: به طوركلي با توجه به عوارض كم خوني مخصوصاً در زنان كه قشر عظيمي از جامعه¬ي ايراني را تشكيل مي-دهند، بررسي بيش¬تر در مورد اين مشكل و تصميم¬گيري و نظارت بر برنامه¬هاي كنترلي از اهداف نظام بهداشت و سلامت قرار گيرد. و با توجه به اين¬كه جوامع شهري ما در حال گسترش شد و شيوع كم خوني در اين قشر افزايش يافته اقدامات پيشگيري در اين خصوص بيش¬تر مورد توجه قرار گيرد. كد اخلاق: IR.GUMS.REC.1400.488. كليدواژه¬ها: كم خوني، عوامل مرتبط، كوهورت، همه¬گير شنلسي، شيوع

215683

علوم پزشكي گيلان