بررسي فراواني عوامل مرتبط با مصرف شير خشك در شيرخواران زير يك سال شهرستان سنندج در سال 1401

دانشگاه علوم پزشكي كردستان

پزشكي

زمينه و هدف: عليرغم اهميت تغذيه با شير مادر، در بسياري از موارد تداوم تغذيه با شير مادر به شكل انحصاري ناديده گرفته مي‌شود. شناسايي عوامل مؤثر بر عدم شيردهي مادران مي‌تواند در برنامه‌ريزي‌هاي مرتبط مفيد باشد. اين مطالعه باهدف بررسي فراواني عوامل مرتبط با مصرف شير خشك در شيرخواران زير يك سال شهرستان سنندج در سال 1401 انجام‌شده است. مواد روش‌ها: اين مطالعه به‌صورت مقطعي و از نوع توصيفي تحليلي انجام شد و اطلاعات اين پژوهش از طريق تكميل چك‌ليست مربوط به عوامل مرتبط با مصرف شير خشك توسط مادران مراجعه‌كننده به مراكز جامع سلامت شهري سطح شهر سنندج با حجم نمونه 247 نفر تهيه‌شده و جمع‌آوري گرديد. براي جمع اوري داده‌ها از چك‌ليست پژوهشگر ساخت كه شامل اطلاعات دموگرافيك مادر و نوزاد (سن مادر، تحصيلات مادر، شغل مادر، سن نوزاد، سن مصرف شير خشك، جنس نوزاد، وزن نوزاد) و علل مصرف شير خشك (تصور ناكافي بودن شير مادر، خوب وزن نگرفتن، بي‌قراري شبانه، كاهش وزن روزهاي ابتدايي نوزاد، مشكلات پستان مادر، آبكي بودن شير مادر، سابقه بيماري يا مصرف دارو، توسط مادر، سابقه زردي نوزادي، انگشت خوردن و جدايي مادر و فرزند) و شخص توصيه‌كننده شير خشك (مادر نوزاد، پزشك نوزاد و اطرافيان نوزاد) توسط مادر نوزاد تكميل گرديد. لازم به ذكر است اطلاعات مادران بدون نام و كاملاً محرمانه ماند و در صورت لزوم از مادران رضايت آگاهانه كسب گرديد. درنهايت داده‌ها با نرم‌افزار SPSS نسخه 24 آناليز شد. نتايج: يافته‌هاي دموگرافيك اين مطالعه نشان داد ميانگين سن كودكان 5.23 ماه، ميانگين سن مادران 25.21 سال، ميانگين سن مصرف شير خشك 1.33 ماه و ميانگين وزن كودكان 6359.43 گرم، 149 نفر (60.3%) كودكان دختر و 98 نفر( 39.7 %) كودكان پسر بوده است. ازلحاظ شغلي 188 نفر (76.1 %) مادران خانه‌دار و بقيه شاغل بوده‌اند. 145 نفر (58.7 %) مادران با بيشترين فراواني تحصيلات دانشگاهي داشته‌اند. در اين مطالعه نتايج نشان داد كه 135 نفر (54.7 %) با بيشترين فراواني علل مصرف شير خشك را تصور ناكافي بودن شير مادر و پس‌ازآن خوب وزن نگرفتن با (27.1%) را ذكر كرده‌اند. 146نفر (59.1 %) عامل شروع‌كننده مصرف شير خشك مادر نوزاد، 47نفر (19%) پزشك نوزاد و 54 نفر (21.9 %) اطرافيان نوزاد بوده است. بر اساس نتايج نشان داد كه بين علل مصرف شير خشك با ميانگين و انحراف معيار سن كودك، سن مادر، سن شروع مصرف شير خشك و عامل شروع‌كننده مصرف شير خشك در كودكان موردمطالعه ارتباط معني‌دار آمار وجود داشته است(P=0.0001) اما بين علل مصرف شير خشك با ميانگين و انحراف معيار وزن كودك و جنسيت در كودكان موردمطالعه ارتباط معني‌دار آمار وجود نداشته است (P>0.05). نتيجه‌گيري: بر اساس نتايج اين مطالعه، مهم‌ترين عاملي كه مي‌تواند در زمينه شروع شير خشك نقش داشته باشد، مادر شيرخوار و تصور وي از كفايت ميزان شير خود است. شايد بتوان با آموزش و توجه بيشتري نسبت به باورهاي مادران، تشويق آن‌ها به شيردهي، ارزيابي دوره‌اي مادران در مورد نحوه صحيح شيردهي ، مراقبت و بررسي روند شيردهي باعث تداوم شيردهي شد. واژگان كليدي: شير خشك؛ شيرخواران؛ زير يك سال

222686

دانشگاه علوم پزشكي كردستان

پزشكي

پزشكي

دانشگاه علوم پزشکي کردستان

مجيد منصوري