اثر تغذيه سطوح مازاد بر نياز عناصر كم مصرف كيلاته بر عملكرد، پاسخ‌هاي ايمونولوژيك و هيستومورفولوژي دستگاه گوارش جوجه‌هاي گوشتي تحت چالش با اشرشياكلي

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

علوم دامي

كارشناسي ارشد

چكيده: مطالعه حاضر با هدف بررسي اثر افزودن مكمل معدني كيلاته بر عملكرد، وزن نسبي اندام‌هاي داخلي، شمارش تفكيكي گلبول‌هاي سفيد خون، پاسخ‌هاي ايمونولوژيك، جمعيت ميكروبي و هيستولوژي روده كوچك جوجه‌هاي گوشتي تحت چالش با باكتري اشرشياكلي صورت پذيرفت. براي اين منظور، 250 قطعه جوجه گوشتي راس 308 در قالب يك طرح كاملا تصادفي، با 5 تيمار، 5 تكرار و 10 قطعه جوجه در تكرار مورد بررسي قرار گرفتند. گروه‌هاي آزمايشي شامل گروه كنترل و سطوح مازاد بر نياز عناصر معدني كم مصرف كيلاته (‌125، 250 ، 500 و 1000 ميلي‌گرم دركيلوگرم) بودند كه از ابتداي دوره پرورش ارايه شدند. تمامي جوجه‌ها در روز 11 با 1 ميلي ليتر محيط كشت اشرشياكلي 80K:78O كه حاوي CFU/ml 109 باكتري بودند به روش خوراكي آلوده شدند. اين عمل در روزهاي 13 و 15 تا رسيدن جمعيت اشرشياكلي مدفوع به CFU/g 105 ادامه يافت. جوجه‌ها با جيره دوره آغازين (1 تا 10 روزگي)، رشد (11تا 24 روزگي) و پاياني (25 تا 42 روزگي) تغذيه شدند. ميانگين افزايش وزن روزانه، ميانگين خوراك مصرفي روزانه و ضريب تبديل غذايي به صورت دوره‌اي اندازه‌گيري شد. در پايان آزمايش، سه قطعه پرنده از هر تكرار به صورت تصادفي انتخاب و كشتار شدند. وزن اندام‌هاي داخلي به صورت درصدي از وزن بدن اندازه‌گيري و ثبت گرديد. تيتر آنتي‌بادي عليه گلبول قرمز گوسفندي در فواصل زماني مشخص پس از تزريق مربوطه بررسي شد. بررسي شمار درصد نوتروفيل ها، هتروفيل ها، ائوزينوفيل ها، منوسيت ها و لنفوسيت ها در 42 روزگي صورت گرفت. همچنين در اين زمان، اسيديته محتويات سنگدان و ايلئوم و نيز جمعيت ميكروبي و هيستولوژي روده باريك مورد بررسي قرار گرفت. نتايج آزمايش حاضر نشان داد كه هر چند تيمارهاي آزمايشي تأثيري بر وزن نسبي قلب، كبد، طحال، بورس فابريسيوس و تيموس در روز 24 آزمايش نداشتند، اما در روز 42 استفاده از سطوح افزايشي مكمل كيلاته موجب كاهش وزن نسبي تيموس و طحال در جوجه هاي تحت چالش با اشرشياكلي شد (05/0>P). استفاده از سطوح افزايشي مكمل مورد آزمون سبب افزايش غلظت گلوكز پلاسمايي شد؛ به طوري كه بالاترين مقدار گلوكز خون در پرندگاني مشاهده شد كه از سطح 500 ميلي‌گرم در كيلوگرم بهره برده بودند (05/0>P). هرچند غلظت تري‌گليسيريد و HDL پلاسما تحت تاثير تيمار ها قرار نگرفت اما به دنبال استفاده از حداقل 250 ميلي‌گرم در كيلوگرم مكمل كيلاته غلظت كلسترول و LDL پلاسمايي افزايش يافت (05/0>P). استفاده از 125 ميلي‌گرم بر كيلوگرم مكمل كيلاته توانست سبب افزايش غلظت پروتئين پلاسما گردد (05/0>P) كه اين افزايش غلظت عمدتا به دليل افزايش آلبومين‌هاي خوني رخ داده بود. هرچند استفاده از تيمارهاي مورد آزمون تاثير قابل ملاحظه‌اي بر فعاليت آنزيم‌هاي كبدي و نيز غلظت مالون دي آلدئيد پلاسما نداشت، استفاده از حداقل 500 ميلي‌گرم در كيلوگرم مكمل كيلاته به طور معني‌داري موجب افزايش ظرفيت آنتي‌اكسيداني كل گرديد (05/0>P). مصرف سطوح مختلف مكمل كيلاته اثري بر شمار تفكيكي گلبول هاي سفيد و تيتر آنتي‌بادي اوليه عليه SRBC نداشت؛ حال آن‌كه مصرف حداقل 500 ميلي‌گرم در كيلوگرم از مكمل كيلاته توانست عيار آنتي‌بادي كل و غلظت IgG را در پاسخ ايمني ثانويه به طور معني‌داري بهبود بخشد (01/0>P). اگرچه استفاده از سطوح مختلف مكمل كيلاته اثري بر تغييرات pH و فلور ميكروبي در روز 24 نداشت، اما در روز 42 تغذيه سطوح 500 و 1000 ميلي‌گرم در كيلوگرم از اين مكمل معدني pH (01/0>P) و جمعيت اشرشياكلي روده اي را به طور معني‌داري كاهش (01/0>P) و شمار لاكتوباسيل‌ها را افزايش داد (062/0=P). يافته ها بيانگر آن بود كه به دنبال استفاده از حداقل 250 ميلي‌گرم در كيلوگرم ميانگين مصرف خوراك روزانه در دوره پاياني و كل دوره افزايش يافت (01/0>P). بالاترين ميانگين افزايش وزن روزانه در پايان دوره و نيز كل دوره (01/0>P؛01/0>P) و بهترين ضريب تبديل غذايي در اين بازه هاي زماني متعلق به پرندگاني بود كه از سطح 500 ميلي‌گرم در كيلوگرم مكمل كيلاته بهره برده بودند(09/0=P؛05/0>P). لذا يافته هاي آزمايش حاضر بيانگر آن است كه بهره‌گيري از سطح 500 ميلي‌گرم در كيلوگرم مكمل مواد معدني كم مصرف كيلاته توانست از طريق بهبود پاسخ هاي ايمونولوژيك، آنتي اكسيداني و هيستومورفولوژيك روده‌اي، موجبات بهبود عملكرد جوجه هاي تحت چالش با باكتري اشرشياكلي را فراهم آورد.

223322

فيزيولوژي دام و طيور

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان