تحليل نبردهاي خويشاوندي در شهريارنامه

كارشناسي ارشد

فردوسي به عنوان بزرگ‌ترين، حماسه‌سراي ادب فارسي از سوي شاعران پس از خود مورد تقليد قرار‌گرفته است.يكي از آثاري كه به تقليد از شاهنامه فردوسي نگاشته شده،شهريارنامه اثر مختاري است.شهريارنامه يكي از منظومه‌هاي پهلواني نسبتاً مفصل پس از شاهنامۀ فردوسي است كه آغاز و انجام آن افتاده است. اين منظومه تنها منظومه­پهلواني پس از شاهنامه است كه به يك باره و بدون هيچ مقدمه‌اي آغاز مي‌شود و بي‌فرجام به پايان مي‌رسد و چندان توفيقي در ميان عامه مردم نداشته است. به نظر مي‌رسد دشواري ابيات، گسستگي پيوند معنايي ميان بخش‌هاي مختلف داستان، افتادگي‌هاي روايت به ويژه در آغاز و پايان داستان از عوامل مؤثر در پذيرش نيافتن اين منظومه در ميان مردم بوده باشد. موضوع شهريارنامه ،سرگذشت شهريار پسر برزو و نوه سهراب و بازگويي داستان هاي پهلواني او در هند و سند و سرنديب است.با وجود تعدد آثار و منظومه‌هاي حماسي پهلواني در ادب فارسي، نكته قابل توجه اين است كه عناصر معدودي شكل دهنده اين آثار مي‌باشند. در اين پايان‌نامه ، نبردهاي خويشاوندي‌درمنظومۀ شهريارنامه مورد بررسي قرار گرفته و سعي گرديده است تا عناصر مشترك آن با داستان رستم و سهراب در شاهنامه فردوسي نيز، مورد بررسي قرار گيرد .مقايسه اي بين نبردهاي خويشاوندي در شهريارنامه و نبرد رستم و سهراب در شاهنامه صورت گرفته‌است و عناصر مشترك آن‌ها همچون؛رفتن پهلوان به سرزمين بيگانه ،ازدواج برون‌مرزي، روانه‌شدن‌ فرزند به سرزمين‌پدر،نام‌پرسي و... مشخص گرديده و تمام موارد تحليل گشته است.همينطور شهريار نامه ونبردهاي خويشاوندي در آن ،از جوانب ديگري مانند تحليل‌كهن الگويي ،پيشگويي‌ها در آن و...مورد نقد و بررسي قرار گرفته‌است.در اين تحقيق از روش توصيفي-تحليلي به شيوۀ كتابخانهاي، رايانهاي و فيش برداري استفادهشده است. از نظر روش تجزيه و تحليل اطلاعات، اين پژوهش كيفي محسوب ميشود و روش تجزيه و تحليل مبتني بر عقل، استدلال و استفاده از شاهد مثال است.

227592

دانشگاه اصفهان

زبان و ادبيات فارسي

تقي اژه اي