تعيين توزيع دز نوترون و گاما در بيم‌تيوب PGNAA راكتور MNSR اصفهان در حالت‌هاي مختلف بهره‌برداري راكتور

در ساليان اخير بيمتيوبهاي مختلفي براي مقاصد راديوگرافي نوتروني) NR (، تحليل با گاماي آني PGNAA ( pro‎mp‎t Gamma Neutron Activation Analysis (، و پرتودهي خارج از قلب نمونههاي بزرگ به راكتور تحقيقاتي MNSR اصفهان افزوده شده است. براي آزماي شهايي نظير فعالسازي نوتروني با گاماي آني ) PGNAA ( و راديوگرافي نوتروني) NR ( از شار محل خروجي استفاده ميشود. طراحي هر بيم بايد به گونهاي باشد كه پارامترهاي بهينهاي در محل خروجي براي كاربرد موردنظر داشته باشد، نوترونها و گاماهاي توليد شده در قلب راكتور وارد بيمتيوب ميشوند و پس از ترابرد به محل خروجي ميرسند در طول اين مسير ميزان شار و دز نوترون و گاما دچار تغييراتي، معمولا كاهشي ميشود و باتوجه به اين كه براي استفاده بهينه از بيم تيوبها آگاهي از پارامترهاي باريكه نوتروني حاصل از آنها بسيار اهميت دارد و بايستي مشخصهيابي دقيقي از شار و دز نوترون و گاما در نواحي مختلف آن انجام شود، روش هاي متفاوتي با توجه به نوع و كاربرد هر بيم لاين وجود دارد. هدف از اين تحقيق تعيين شار و دز نوترون در 3 گروه انرژي حرارتي، فوقحرارتي، سريع و دز گاما در امتداد محور مركزي بيمتيوب سيستم PGNAA موجود در راكتور MNSR به 2 روش شبيهسازي و تجربي است. براي اين منظور، شبيهسازي راكتور و انجام محاسبات شار نوترون، دز نوترون و گاما با كد محاسباتي MCNP انجام شد. براي اعتبارسنجي نتايج شار نوترون حرارتي محاسباتي با كد MCNP ، از روش تجربي فعالسازي نوتروني پولك اينديوم استفاده شد. همچنين براي اعتبارسنجي نتايج محاسباتي دز نوترون و گاما با كد MCNP ، اندازهگيري دز نوترون و گاما با دزيمترهاي ترمولومينسانس ) TLD ( انجام شد و با نتايج محاسباتي مقايسه شدند. نتايج محاسباتي براي شار و دز نوترون و دز گاما تطابق بسيار خوبي را با نتايج تحربي نشان دادند، همچنين خطاي تمامي محاسبات زير 5 درصد بود.

229478

هسته‌اي

فيزيك

دانشگاه صنعتي اصفهان