مطالعه فرايند تعامل سمن هاي جوانان استان اصفهان با ساير كنشگران در بستر مشاركت هاي توسعه: يك نظريه زمينه اي

دكتري

پژوهش حاضر با تمركز بر مسئله¬مندي تعاملات موثر در مشاركت¬هاي توسعه و با هدف شناسايي فرايندهايي كه تعامل سمن¬هاي جوانان استان اصفهان و ساير بازيگران توسعه را شكل مي¬دهد با رويكرد كيفي و روش نظريه زمينه¬اي برساختي انجام شده است. يافته¬هاي حاصل از 33 مصاحبه انجام شده از بهمن ماه 1400 تا ارديبهشت ماه 1401 با دبيران سمن¬هاي جوانان استان اصفهان پنج فرايند اصلي در تعاملات سمن¬هاي جوانان استان اصفهان و ساير بازيگران را بر محور سوالات تحقيق مشخص مي-سازند. مقوله «همريختي براي بقا» نشان مي¬دهد الزاماتي كه سمن¬ها را به تعامل با دولت ترغيب مي-كند نسبت به ساير كنشگران فوريت و اهميت بيشتري براي آنها دارد. تحت چنين الزاماتي سمن¬هاي جوانان استان اصفهان به جزء جدايي¬ناپذير شكل سازماني دولت تبديل شده¬اند و يا به عبارتي سمن¬ها در ترتيبات نهادي و ساختاري دولت حك¬شده¬اند. «ادارك لحظه¬اي بودن در تجربه حك¬شدگي» فرايندي را بازنمايي مي¬كند كه در آن دولت نه تنها فضاي فعاليت سمن¬ها، بلكه ماهيت روابط خود با آنها را هم تعريف مي¬كند و رويكردي فروكاهنده در مورد ماهيت سمن، عضويت در آن، عمليات اجرايي و اثربخشي طرح¬ها و حتي تعاملات آنها ايجاد كرده و آن را به امري موقتي و گذرا در ادراك آنها تقليل داده است. در شرايط حك¬شدگي كه وضعيت و تعاملات سمن¬ها بوسيله دولت تعيين و هدايت مي¬شود وقتي سمن¬ها و تعاملاتشان مورد قضاوت قرار مي¬گيرند، نه تنها مشروعيت و استقلال آنها هر دو مورد سؤال است، بلكه نگراني¬هايي عمده¬اي مطرح مي¬شود كه آيا آنها مي¬توانند به ذينفعان متعدد خود پاسخگو باشند؟ مطابق يافته¬ها فرايند «شناسايي و ترسيم شبكه ذينفعان» نقطه تلاقي منافع آن¬ها در تعاملاتشان را مشخص مي¬كند؛ با شناسايي شدن منافع متعدد و متنوع ذينفعان و ميزان تأثير و تاثر آنها بر سمن، مشخص مي¬شود كه اين منافع مي¬توانند در تضاد و تقابل باشند يا مورد مذاكره و هماهنگي قرار بگيرند و سمن¬ها چگونه به آن¬ مواجه مي¬شوند؟. «حفظ و گسترش شبكه ذينفعان» استراتژي¬هاي سمن¬هاي مورد مطالعه در مواجهه با تغيير ترجيحات و اولويت¬هاي ذينفعان است. اگر سمن¬ها نتوانند ذينفعان را براي وفادار ماندن به سمن قانع كنند، خروج آنها نه تنها پايداري سمن بلكه مشروعيت آن را هم در اذهان اجتماع خدشه¬دار خواهد كرد. در نهايت يافته¬هاي پژوهش نشان مي¬دهد كثرت و تنوع بالقوه منافع ذينفعان كه در اكثر مواقع در تقابل با هم قرار دارند، در كنار محدوديت¬هايي كه ترتيبات نهادي دولت بر سمن¬ها تحميل مي¬كند، فرايند «شناور كردن پاسخگويي» را به استراتژي¬اي براي ايجاد تعادل بين محورهاي مختلف پاسخگويي و لايه¬ها متعدد منافع و بخصوص محفوظ داشتن پاسخگويي روبه پايين تبديل مي¬كند.

229545

دانشگاه اصفهان

جامعه شناسي - اقتصادي و توسعه

رضا همتي