مكان يابي گذارهاي مهاجرتي گونه جبير (Gazella bennettii) در منطقه حفاظت شده هرمود (استان فارس)

علوم و مهندسي محيط زيست گرايش ارزيابي و آمايش سرزمين

10/14/2024 12:00:00 AM

چكيده امروزه تكه تكه شدن زيستگاه¬هاي طبيعي يكي از اصلي¬ترين تهديدات براي جمعيت¬هاي حيات وحش است. زيست¬شناسان حفاظت معتقدند كه ارتباطات زيستي، شانس بقاء جمعيت¬هاي حيات¬وحش را افزايش داده و تأثيرات ناشي از انزوا را بر جمعيت¬ها به حداقل مي¬رساند. در چنين شرايطي وجود يا برقراري ارتباط بين لكه¬هاي زيستگاهي مي¬تواند اثرات تكه¬تكه شدن جمعيت¬هاي حيات وحش را كاهش داده و جريان ژن ميان لكه¬هاي زيستگاهي منزوي¬شده را افزايش مي¬دهد. مطالعه حاضر با هدف مكان يابي گذارهاي مهاجرتي گونه جبير (Gazella bennettii) در منطقه حفاظت شده هرمود (استان فارس) انجام شده است. براي برآورد ميزان تكه تكه شدگي منطقه مورد مطالعه از مدل Habitat and Biodiversity Modeler و براي پيش¬بيني پراكنش گونه جبير در منطقه مذكور از مدل گارپ با 15 مجموعه داده و متعاقب ان تحت 15 سناريو استفاده شد. جهت بررسي اتصالات زيستگاهي از نرم¬افزار circuitscape (مدار الكتريكي) استفاده شد و در پايان جهت صحت¬ سنجي اتصالات از نقاط داغ استخراجي بر پايه رويكرد خود همبستگي مكاني موران و آماره گيتس ارد- جي استفاده شد. از طريق پنج متريك¬ سيماي سرزمين روند تغييرات در بازه زماني10ساله بررسي و نتايج استخراج گرديد و پس از تاييد اين تغييرات، تناسب زيستگاهي گونه با كمك 15 مجموعه داده مدل¬سازي و صحت سنجي شد و در نهايت مجموعه داده مشتمل بر پارامترهاي فيزيكي، سيماي سرزمين، اقتصادي- اجتماعي و زيستي و داده¬هاي زيستي (حضور گونه)، با دقت مناسبي (بالاتر از 90 درصد) مدل¬سازي شد. سپس با استفاده از نقشه تناسب ، مطلوب¬ترين اتصال زيستگاهي در محدوده شمال منطقه به صورت شرق به جنوب غربي استخراج گرديد. در پايان نقشه اتصال را با نقشه پهنه بندي نقاط داغي كه از واقعيت زميني استخراج شده بود، مقايسه شد و موقعيت بهينه اين اتصالات تاييد گرديد. . اين تحقيق چارچوبي را فراهم كرده است كه مديران مناطق حفاظت شده بتوانند با ارائه دستورالعمل¬هايي در زمينه حفاظت از تنوع زيستي، دست به افزايش و ايجاد اتصال در ميان مناطق باقي مانده زيستگاه طبيعي براي حفاظت از تنوع زيستي بزنند.

231136

دانشگاه اردکان

اردكاني طاهره ardakani tahere