الگوي بهينه تجارت محصول زعفران ايران با تاكيد بر پايداري منابع آب

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان

مهندسي كشاورزي

كارشناسي ارشد

هدف: يكي از مسائل حياتي براي هر جامعه و خصوصاً توليدكنندگان محصولات كشاورزي دسترسي پايدار به منابع آبي است. اين موضوع براي كشور ايران به دليل كمبود منابع آبي بيشتر حائز اهميت است. اهميت اين موضوع ازيك‌طرف و لزوم حفظ و ارتقاي رفاه اجتماعي توليدكنندگان و مصرف‌كنندگان محصولات كشاورزي از طرف ديگر زمينه‌ انجام پژوهشي را فراهم آورده است كه دو مقوله پايداري منابع آبي و رفاه اجتماعي آحاد جامعه را مورد بررسي قرار دهد؛ بدين منظور، پژوهش حاضر با هدف بهينه‌سازي الگوي تجارت محصول زعفران ايران و با تأكيد بر پايداري منابع آبي طراحي شده است. روش: به‌منظور دستيابي به اهداف موردنظر در اين پژوهش از روش‌هاي برنامه‌ريزي رياضي و مفاهيم رفاه اجتماعي و ردپاي آب استفاده شده است. براين‌اساس، بازار محصول زعفران ايران به تفكيك استان‌هاي مختلف در قالب يك تعادل فضايي و در سناريوهاي مختلف كاهش ردپاي آب شبيه‌سازي شد و دو هدف حداكثرسازي رفاه اجتماعي و حداقل‌سازي ردپاي آب كل در توليد زعفران مورد ارزيابي قرار گرفت. يافته‌ها: نتايج اين پژوهش به‌صورت كلي نشان مي‌دهد كه تحقق دو هدف افزايش رفاه اجتماعي و كاهش ردپاي آب به‌صورت هم‌زمان ناممكن است و با كاهش ردپاي آب از ميزان رفاه اجتماعي نيز كاسته مي‌شود؛ به‌گونه‌اي كه با كاهش ردپاي آب به ميزان ثابت در سناريوهاي مختلف به‌صورت فزاينده و غيرخطي از ميزان رفاه اجتماعي جامعه كاسته مي‌شود. نتيجه‌گيري: نتايج اين پژوهش نشان داد كه با كاهش ردپاي آب در سناريوهاي 10%، 20%، 30%، 40% و 50% به ترتيب در حدود 95/0%، 80/3%، 56/8%، 16/15% و 72/23% از ميزان رفاه اجتماعي كل جامعه كاسته مي‌شود. در نتيجه استنباط مي‌شود كه بدون افزايش بهره‌وري و كارايي مصرف آب در توليد محصول زعفران، كاهش مصرف ردپاي آب در توليد اين محصول صرفاً منجر به كاهش رفاه اجتماعي خواهد شد. بر اين اساس، پيشنهادهاي كاربردي مورد نظر اين پژوهش به‌منظور افزايش بهره‌وري در مصرف آب و حفظ و ارتقاي رفاه اجتماعي به صورت همزمان مورد تأكيد قرار گرفت.

231538

توسعه روستايي

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان