تشخيص جهش هاي حذفي Hb Lepore و Sicilian Hb در ژن بتاگلوبين با روش تكثير هم دما

كارشناسي ارشد

مقدمه:تالاسمي يكي از شايع¬ترين اختلال ژنتيكي تك ژني مي¬باشد، كه در اثر نقض در سنتز زنجيره¬هاي مولكول هموگلبين به وجود مي¬آيد و شامل دو نوع آلفا و بتا مي¬باشد. بتا تالاسمي يكي از انواع تالاسمي است كه به دليل جهش در ژن بتا گلوبين كه در توليد زنجيره بتا مولكول هموگلوبين نقش دارد، ايجاد مي¬شود. اين ژن بر روي كروموزوم 11 قرار دارد و به صورت اتوزومي مغلوب به ارث مي¬رسد. بيماري تالاسمي مي‌تواند در اثر جهش‌هاي حذفي بزرگ كه بر روي مجموعه ژني بتاگلوبين قرارگرفته‌اند ،ايجاد شود.جهش‌هاي حذفي متنوعي در جمعيت‌هاي مختلف شناسايي شده¬است. دو جهش حذفي هموگلبين لپور و سيسيلين ازجمله جهش‌هاي حذفي بيماري بتا تالاسمي مي‌باشند .هموگلبين لپور ،گروه كوچكي از هموگلبين‌هاي غير طبيعي ساختاري است كه از¬هم‌جوشي بين انتهاي ʹ5 ژن دلتا گلوبين و انتهايʹ3 ژن بتاگلوبين به دليل كراس اور يا تبديل ژن در طول ميوز ايجاد مي‌شود و منجر به حذف 4/7 كيلو جفت باز بين ژن هاي دلتا و بتا گلوبين مي‌شود.جهش حذفي هموگلبين سيسيلين ، يك حذف 4/13 كيلو جفت باز است كه از ناحيه IVS II ژن دلتا گلوبين از عنصر L1 تا سمتʹ3 ژن بتا گلوبين حذف مي‌شود. روش‌هاي مولكولي مختلفي براي تشخيص جهش نقطه¬اي در بتا تالاسمي استفاده شده¬است.در حال حاضر بسياري از روش¬هاي مبتني بر PCR وجود دارد كه مي‌توانند براي شناسايي جهش‌هاي حذفي ژن گلوبين استفاده شوند، از جمله Gap_PCR , Real-timePCR, MLPA . روش تحقيق:در اين طرح پژوهشي براي جهش‌هاي حذفي در ژن هموگلبين لپور وسيسيلين به طور جداگانه مجموعه آغازگر طراحي شد. حساسيت و دقت آغازگرهاي اختصاصي طراحي شده با انجام آزمايش تكثير هم دما توسط دستگاه ترمال سايكلر در زمان واقعي اندازه‌گيري شد و نتايج با ژل الكتروفورز مورد تاييد قرار گرفت. قابليت انجام آزمون سريع با به كارگيري رنگ SYTO24 بررسي شد. تاثير نانو ذرات سيليكا بدون شكل و نانوذره‌ي زئوليت در افزايش پايداري مخلوط واكنش بررسي شد. نتايج و بحث:استفاده از روش تكثير هم دما به واسطه حلقه براي شناسايي جهش‌هاي حذفي ژن هموگلبين لپور و سيسيلين موفقيت آميز بود. تاثير مثبت نانوذرات سيليكا در افزايش پايداري مخلوط واكنش مشاهده شد.

232372

دانشگاه اصفهان

منصور صالحي

ريززيست فناوري

محسن گلابي