تنوع مورفولوژيكي و اكوفيزيولوژيكي در جمعيت هاي مختلف نيمه خواهري پسته و غربالگري ژنوتيب هاي سازگار با شرايط محيطي رفسنجان

دانشگاه ولي عصر(عج)

كارشناسي ارشد

به‌منظور مطالعه تنوع مورفولوژيكي و اكوفيزيولوژيكي پسته و غربالگري ژنوتيپ‌هاي سازگار با شرايط محيطي رفسنجان، از 38 ژنوتيپ پسته متعلق به پنج فاميل نيمه‌خواهري ارقام اكبري و اوحدي از ايران و ازون، سيرت، كرمزي و اوحدي از تركيه كه در سال 1388 از طريق بذر در كلكسيون دانشگاه ولي‌عصر رفسنجان كشت شده بودند، استفاده شد. اين مطالعه در سال‌هاي 1393 و 1394 به¬صورت دو آزمايش مجزا به اجرا در آمد. در آزمايش اول تنوع مورفولوژيكي ژنوتيپ¬ها با اندازه¬گيري 12 صفت كمي و سه صفت كيفي و وارثت¬پذيري آن¬ها مورد ارزيابي قرار گرفت. نتايج تجزيه به عامل‌ها نشان داد كه مهم‌ترين صفات تفكيك‌كننده در بين ژنوتيپ‌هاي مورد مطالعه صفات مرتبط به برگ و برگچه مي‌باشد. علاوه-براين تجزيه خوشه‌اي صفات مورفولوژيكي توانست ژنوتيپ‌هاي تركيه و ايران را از يكديگر تفكيك كند. وراثت‌پذيري خصوصي صفات نشان داد كه ميزان وراثت‌پذيري تعداد برگ، شاخص سبزينگي، سطح برگ، سديم، منيزيم، پتاسيم، كلسيم و كلروفيل a، كلروفيل b و كلروفيل كل به‌ترتيب 54/0، 82/0، 73/0، 47/0، 78/0، 97/0، 85/0، 72/0، 41/0 و 38/0 بود. در آزمايش دوم ژنوتيپ‌هاي مورد مطالعه نسبت به شرايط محيطي شهرستان رفسنجان براساس شاخص‌هاي رشدي و اكوفيزيولوژيكي غربالگري شدند. نتايج نشان داد كه ژنوتيپ‌هاي تركيه به جز ازون نسبت به ژنوتيپ اكبري از نظر شاخص‌هاي رشدي از عملكرد بهتري برخوردار بوده‌اند. در داخل ژنوتيپ‌هاي مورد بررسي درختان H2، H7، H11، H13، U1، K1، K2، K4، K8، S1، S2، S5، S6، S9، OH1، OH3، OH4 از شاخص‌هاي رشدي بهتري نسبت به ساير درختان دارا بودند كه به اين مفهوم است كه درختان فوق مي‌توانند به‌عنوان ژنوتيپ‌هاي اميدبخش جهت بررسي‌هاي بعدي از لحاظ صفات زايشي مورد استفاده قرار گيرند.

50563

دانشگاه وليعصر رفسنجان

علي اكبر محمدي ميريك -مجيد اسماعيلي زاده

باغباني

حميد رضا كريمي