كاوش پويايي هاي رفتار سازماني پيروي سمي با استفاده از نگاشت شناختي : مطالعه اي موردي در سازمان هاي دولتي كرمان

دانشگاه ولي عصر(عج)

كارشناسي ارشد

هدف از انجام اين پژوهش، تدوين مدل علّي گونه¬هاي پيروي سمي (مطيعان و تباني¬كنندگان) با استفاده از نگاشت شناختي، برآمده از تجارب خبرگان سازمان¬هاي دولتي شهر كرمان در چارچوب راهبرد پژوهشي مطالعة موردي بود. براي اين كار، پس از مطالعة ادبيات پژوهش و شناسايي عوامل نقش¬آفرين در دو گونة پيروي سمي (مطيعان و تباني¬كنندگان) از دل آن و گنجاندن آنها در پرسشنامة نيمه بسته مبتني بر طيف ليكرت، با استفاده از روش نمونه¬گيري نوعي و گلوله برفي 33 نفر از خبرگان شناسايي و پرسشنامه ميان آنها توزيع شد. براي غربال¬گري داده¬هاي پرسشنامه از ميانگين نظر خبرگان بر پاية منطق فازي استفاده شد. سپس، پرسشنامه¬اي با ساختاري ماتريسي تهيه شد تا بتواند داده¬ها را بر پاية روابط علت و معلولي ميان عوامل گردآوري كند. بنابراين، تعداد 15 عامل فرآيندي براي پيروي مطيعان و 16 عامل فرآيندي براي پيروي تباني¬كنندگان پس از مطالعة ادبيات پژوهش شناسايي شدند كه پس از غربال¬گري بر مبناي ميانگين فازي ديدگاه خبرگان، در مجموع، 13 عامل براي مطيعان و 15 عامل براي تباني¬كنندگان تأييد شدند. در ادامه، پس از حصول اطمينان از عدم وجود رابطة معنادار ميان شاخص¬هاي خبرگي خبرگان و شاخص¬هاي پيچيدگي و دامنة نقشه¬هاي شناختي و نيز بررسي تشابه و تفاوت تقشة شناختي خبرگان كه نشان مي¬داد ويژگي¬هاي شخصي و عضويت خبرگان در سازمان¬هاي مختلف نتوانسته است ميان نقشه¬هاي خبرگان تفاوت معناداري ايجاد كند، نسبت به استخراج نقشة نقشة مورد اتفاق خبرگان مبتني بر روابط نسبتاً قوي ميان عوامل اقدام شد. نتيجة به دو مدل مستقل منجر شد كه بر اساس مدل نخست، عوامل فرآيندي مؤثر در پيروي سمي مطيعان عبارت بودند از: وابستگي مطيعان(ارزش دانستن وفاداري به رهبر در همه حال، توسط مطيعان، كانون كنترل بيروني مطيعان)، فروماندگي مطيعان نيازهاي اوليه برآورده نشدة مطيعان، خودپندارة پايين مطيعان، عزت نفس پايين مطيعان) وازدگي¬هراسي مطيعان(ترس مطيعان از طرد شدن در سازمان توسط رهبر زهرآگين) واخوردگي مطيعان(نداشتن هدف و معنا در زندگي توسط مطيعان، بله¬قربان¬گويي مطيعان در قبال رهبر زهرآگين) وارون¬تواني رهبران زهرآگين(تجربة مطيعان از برخورد سلبي و حذفي رهبر زهرآگين با زيردستان غيرمطيع، قابليت رهبر زهرآگين در دستكاري عواطف مطيعان) واماندگي مطيعان(سطح بلوغ پايين مطيعان، شخصيت روان¬رنجور مطيعان) درماندگي مطيعان(فشار زياد زندگي شخصي مطيعان). همچنين، بر اساس نقشة شناختي دوم، عوامل فرآيندي مؤثر در پيروي سمي تباني كنندگان عبارت بودند از جاه طلبي هاي بي محاباي تباني كنندگان (جاه طلبي تباني كنندگان،خود كنترلي پايين تباني كنندگان)،خود خواهي محافظه كارانه تباني كنندگان (ترس تباني كنندگان نسبت به از دست دادن منافع فردي در صورت مقابله با رهبر زهرآگين،خود شيفتگي بالاي تباني كنندگان)،هم سويي پيرو-رهبر(داشتن نظام ارزشي وجهان بيني موافق و همسو با رهبر زهرآگين) هم سازي پيرو-رهبر(چشم پوشي رهبر زهرآگين ازرفتارهاي مخرب تباني كنندگان،مداهنه عمدي تباني كنندگان در قبال كاستي هاي رهبر زهرآگين)طمع ورزي تباني كنندگان (حرص و آز تباني كنندگان)سازگاري سالوسانه تباني كنندگان(رفتارهاي انحرافي سازماني تباني كنندگان ،بله قربان گويي تباني كنندگان در قبال رهبر زهرآگين).

50901

دانشگاه وليعصر رفسنجان

مديريت دولتي

مصطفي هادوي نژاد