اثر كود نيتروژن و سيدروفور باكتريايي بر عملكرد ذرت شيرين در سطوح مختلف تنش خشكي

دانشگاه ولي عصر(عج) رفسنجان

كارشناسي ارشد

به منظور بررسي اثر كود نيتروژن و سيدروفور باكتريايي بر عملكرد ذرت شيرين هيبريد Chase در شرايط تنش خشكي در منطقه رفسنجان، تحقيق حاضر به صورت آزمايش اسپليت فاكتوريل در قالب طرح بلوك¬هاي كامل تصادفي با سه تكرار در سال 1394 اجرا شد. عامل اصلي، دور آبياري در سه سطح شامل انجام آبياري پس از 80 (شاهد)، 120 و 160 ميلي¬متر تبخير از تشتك تبخير كلاس آ بود. تيمار¬هاي نيتروژن و سيدروفور به عنوان عوامل فرعي بودند كه شامل مقادير 80 كيلوگرم، 160 و 240 كيلوگرم نيتروژن خالص در هكتار (از منبع كود اوره) و دو سطح شامل عدم كاربرد و كاربرد سيدروفور باكتريايي بودند. كود اوره (46 درصد نيتروژن) به صورت سرك¬‌دهي در دو مرحله 3-4 برگي و با آغاز رشد زايشي) به ترتيب به ميزان 3/1 و 3/2 مقدار نهايي توزيع شد. تيمار با سيدروفور باكتريايي به صورت محلول¬پاشي در دو مرحله آغاز گره¬بندي و تاسل-دهي با غلظت 2 در هزار انجام شد. اعمال تيمار¬هاي دور آبياري پس از استقرار گياه و رسيدن به مرحله چهار برگي اجرا و تا پايان دوره ادامه يافت. نتايج نشان داد كه تاخير در آبياري سبب كاهش در ميزان رنگيزه¬هاي برگ، نشاسته، محتواي نسبي آب برگ، شاخص سطح برگ، سطح مخصوص برگ، ارتفاع بوته، عملكرد تر بلال، عملكرد خشك برگ (مرحله شيري)، عملكرد خشك بلال، وزن خشك هزار دانه (مرحله شيري)، عملكرد زيست¬توده (مرحله خميري)، عملكرد خشك دانه (مرحله خميري) و افزايش در ميزان كارتنوئيد، پرولين، قند¬هاي محلول، مالون دي¬آلدئيد و نشت يوني گرديد. افزايش مصرف نيتروژن نيز افزايش در ميزان كارتنوئيد، پرولين، نشاسته، سطح مخصوص برگ، ارتفاع بوته، عملكرد تر بلال، عملكرد خشك برگ، برگ و ساقه و زيست توده، وزن خشك هزار دانه (مرحله شيري)، عملكرد خشك دانه (مرحله خميري) را به همراه داشت. كاربرد سيدروفور نيز نسبت به عدم كاربرد آن سبب افزايش ميزان رنگيزه¬هاي برگ، پرولين، قند¬هاي محلول، نشاسته، محتواي نسبي آب برگ (بعد از آبياري)، ارتفاع بوته، عملكرد خشك برگ (مرحله شيري)، عملكرد تر بلال (مرحله خميري) و كاهش در ميزان نشت يوني گرديد. در مجموع روند تغييرات صفات از ميزان فراهمي رطوبت خاك تبعيت كامل داشت و با فاصله گرفتن از زمان انجام آبياري، روند كاهشي يا افزايشي صفات بيشتر مي¬شد. مقدار نيتروژن مطلوب براي توليد عملكرد مناسب، سطح 160 كيلوگرم در هكتار برآورد گرديد. ضمن آنكه مصرف سطوح كمتر نيتروژن در دور¬هاي آبياري تاخيري مي¬تواند مطلوب و مناسب باشد. استفاده از سيدروفور باكتريايي علاوه بر تقويت قابليت تنظيم اسمزي و بهبود ظرفيت فتوسنتزي گياه، با تخفيف اثرات تنش خشكي سبب بهبود و افزايش عملكرد، هم در شرايط آبياري شاهد و هم آبياري تاخيري گرديد.

53261

دانشگاه وليعصر رفسنجان

شهاب مداح حسيني -حسين دشتي

زراعت

آرمان آذري