بررسي اثر منحني جي در تراز تجاري مناطق آزاد در اقتصاد ايران

دانشگاه ولي عصر(عج) رفسنجان

كارشناسي ارشد

اقتصاددانان معتقدند تجارت آزاد با صادرات كالاهاي توليد داخل و واردات كالاهاي مورد نياز از خارج، رفاه كشورها را افزايش ميدهد لذا بهبود تجارت يكي از اهداف عمده اقتصادي در كشورها است و مناطق آزاد نيز در راستاي توسعه صادرات و واردات، كسب درآمدهاي ارزي، برقراري ارتباط سيستماتيك ميان اقتصاد ملي با اقتصاد جهاني تاسيس شده¬اند. اين پژوهش به دنبال آن است تا تاثير نرخ ارز به عنوان متغير موثر بر تجارت بين المللي را در قالب منحني جي بر تجارت مناطق آزاد ايران بررسي نمايد. بنابراين اين اثر براي مناطق آزاد كيش، قشم، چابهار، انزلي، اروند، ارس در بازه زماني 1396-1384 و به كمك الگوي خود رگرسيوني با وقفۀ توزيعي براي داده‌هاي پانل (PANEL ARDL) برآورد شده است. نتايج نشان مي¬دهد كه اثر نرخ ارز بر صادرات در كوتاه مدت معني‌دار نيست، و در بلندمدت (58.02) معنادار است اما اين اثر براي واردات در كوتاه مدت (565.05) مثبت و معنادار ، در بلند مدت (381.1) بدست آمده است. بنابراين هرچند در كوتاهمدت و بلندمدت اثر نرخ ارز بر صادرات و واردات، ترازتجاري مناطق آزاد ايران مثبت است اما در بلندمدت نسبت به كوتاه مدت، اثر نرخ ارز بر صادرات و تراز تجاري قويتر و بر واردات ضعيفتر ميشود بنابراين اين شواهد وجود منحني جي در تجارت مناطق آزاد ايران دربلندمدت تاييد ميكند، از اين رو واقعيسازي نرخ ارز ميتواند از طريق مناطق آزاد، هر چند نه در كوتاه مدت اما نهايتا در بلندمدت صادرات را تشويق نموده و از وابستگي به واردات كاسته و بنابراين تجارت از طريق مناطق آزاد را بهبود دهد. بنابراين يافتههاي اين پژوهش ميتواند كمك مناسبي به تصميم گيران مناطق آزاد و سياستگذاران اقتصادي كشور جهت مديريت تجارت مناطق آزاد نمايد.

57045

دانشگاه وليعصر رفسنجان

مسلم انصاري

برنامه ريزي سيستم‌هاي اقتصادي

وحيد فرزام