تأثير عصاره تعدادي گياه مرتعي بر روي بيماري خيار گلخانه اي در منطقه رستاق (مطالعه موردي اشكذر- يزد)

علوم و مهندسي مرتع گرايش مديريت مرتع

6/5/2017 12:00:00 AM

استفاده از عصاره¬هاي گياهي به دليل داشتن خواص دارويي، ضد ميكروبي و آنتي‌اكسيداني و عدم آلودگي¬هاي زيست‌محيطي و عوارض ناشي از سموم شيميايي در كنترل عوامل ميكروبي رو به پيشرفت است. در اين پژوهش تأثير ضد قارچي عصاره¬هاي آبي و اتانولي هشت گونه گياه مرتعي به منظور كنترل و از بين بردن يكي از بيماري¬هاي مهلك خيار گلخانه¬اي با عامل Phytophthora drechleri به كار گرفته شد. ابتدا عصارۀ آبي و اتانولي صمغ انغوزه، دانه¬هاي گياه اسفند، برگ و سرشاخه گياهان آويشن شيرازي، كور، درمنه كوهي برداشت بهاره و پائيزه، ريشۀ شيرين‌بيان و برگ گردو با حلال¬هاي آبي و اتانولي استخراج شد. تأثير عصاره¬ها بر روي شبه قارچ Phytophthora drechleri به دو روش ديسك‌گذاري كاغذي و اختلاط با محيط كشت مورد بررسي قرار گرفت. تجزيه‌وتحليل داده¬ها با استفاده از نرم‌افزارSPSS و مقايسات ميانگين¬ با استفاده از آزمون دانكن در سطح آماري يك درصد صورت گرفت. تجزيه واريانس نتايج بيانگر معني¬دار بودن تمامي تيمار¬هاي به كار رفته در آزمون در سطح يك درصد مي-باشد. نتايج مطالعه حاكي از آن بود كه كار¬آمد¬ترين عصاره¬ها در هر دو مورد عصاره¬هاي آبي و اتانولي از نظر كنترل¬كنندگي عصاره¬هاي انغوزه و گردو بودند. به طوري كه عصاره¬هاي ذكر شده حتي در به كارگيري در غلظت¬هاي پائين (يك ميلي‌گرم و 500 پي‌پي‌ام) نيز قارچ ايستايي داشتند. عصاره انغوزه در روش ديسك‌گذاري آبي (5 ميلي‌گرم) با كنترل‌كنندگي 56/94% بيشترين و اختلاط با محيط كشت (2000 پي‌پي‌ام) تنها گونه¬اي بود كه 100% كنترل‌كنندگي نشان داد. كمترين كنترل‌كنندگي عصاره‌هاي انغوزه در غلظت يك ميلي¬گرم عصاره آبي انغوزه (93/58%) و 500 پي پي ام (75/42%) مشاهده شد. بيشترين كنترل‌كنندگي عصاره گردو در به‌كارگيري غلظت¬هاي 3000 پي¬پي¬ام آبي (100%) و غلظت¬هاي پنج ميلي‌گرم اتانولي (100%) مشاهده شد و كمترين كنترل‌كنندگي در غلظت¬هاي يك ميلي‌گرم عصاره آبي (19/55%) و 500 پي¬پي¬ام عصاره اتانولي (38%) مشاهده شد. نتايج اين تحقيق بيانگر قابليت گياهان ياد شده در كنترل شبه قارچ Phytophthora drechleri مي‌باشد. مي¬توان بيان داشت كه حلال آب با توجه به هزينه پايين‌تر و مسائل زيست‌محيطي و اثرات نسبتاً مناسب مي‌توان به عنوان حلال مناسب جهت عصاره گيري در نظر گرفت.

76288

دانشگاه اردکان

خوانين‌زاده عليرضا Khavanin Zadah Alireza , غلام‌نژاد جلال Gholamnejad Jalal