ارزيابي سريع محيط زيست شهري كلان شهر كرمانشاه

علوم و مهندسي محيط زيست گرايش ارزيابي و آمايش سرزمين

3/6/2018 12:00:00 AM

اطلاعات بسيار كمي درباره شرايط زيست¬محيطي در شهرها و كلان¬شهرها وجود دارد. پژوهش حاضر از نوع توصيفي- تحليلي همراه با بازديد ميداني مي¬باشد كه با استفاده از سه روش تحليل شبكه¬اي ANP، تحليل عاملي و ارزيابي سريع رباطي كيفيت محيط¬زيست كرمانشاه را مورد بررسي قرار مي¬دهد. ابتدا شاخص¬هاي زيست¬محيطي از مؤسسات مختلف خارجي و مدل ساخته شده براي ايران استخراج شده و سپس اين شاخص¬ها براي كلان¬شهر كرمانشاه بومي¬سازي شدند. با تشكيل پنل دلفي عامل¬هاي كه در هر دور بيشترين امتياز را كسب كردند براي دور بعدي انتخاب گرديد. به¬منظور تجزيه‌وتحليل داده¬هاي حاصل از پرسشنامه براي تعيين شاخص¬هاي اصلي از روش تحليل عاملي در نرم¬افزار SPSS و تحليل شبكه¬اي ANP در نرم¬افزار Super Decision استفاده گرديد (شاخص¬ها در سه بعد فيزيكي -شيميايي، اقتصادي- اجتماعي و فرهنگي بودند). بر اساس نتايج حاصل از تحليل عاملي 6 عامل از 15 عامل مورد بررسي داراي مقادير ويژه بالاتر از يك بودند و در مجموع اين 6 عامل توانستند 33/82 درصد از واريانس 15 عامل را تبيين نمايند. تراكم ايستگاه¬هاي پايش آلودگي هوا به‌عنوان عامل اول 046/31 از واريانس جامعه را به خود اختصاص داد. در روش ANP بعد فيزيكي- شيميايي پژوهش با وزن 593/0، شاخص كلان اقليم (آب‌وهوا) با وزن 295/0 و زيرمعيار ميانگين غلظت آلاينده¬ها با وزن 202/0 در رتبه نخست قرار گرفتند. سپس كيفيت محيط‌زيست شهري به روش رباطي مورد بررسي قرار گرفت كه معيار كلان اقليم (آب‌وهوا) با توجه به وزن و رتبه نهايي كه در روش ANP به دست آمده بود با امتياز 29 و اثرگذاري بيشينه بر كيفيت محيط¬زيست شهري به‌عنوان تأثيرگذارترين عامل انتخاب شد. نتايج حاصل از هر سه روش نشان¬دهنده پايين بودن كيفيت محيط¬زيست شهري كلان¬شهر كرمانشاه مي¬باشد. از بين ابعاد پژوهش و همه عامل¬ها بعد فيزيكي- شيميايي و شاخص¬هاي مربوط به اين بعد داراي بيشترين تأثيرگذاري مي¬باشند. نتايج نشان مي¬دهد كلان¬شهر كرمانشاه از نظر شاخص¬هاي زيست¬محيطي در وضعيت مطلوبي قرار ندارد و از نظر كيفيت محيط¬زيست شهري، شرايط در حد متوسط رو به ضعيف مي¬باشد.

76306

دانشگاه اردکان

مروتي مريم Morovati Maryam