تعيين روابط تجربي مناسب براي برآورد زمان تمركز حوضه هاي آبخيز

اصفهان : دانشگاه صنعتي اصفهان . دانشكده كشاورزي

كارشناسي ارشد ( آبياري و زهكشي )

زمان تمركز يك حوضه ، عبارتست از مدت زماني كه يك قطره باران خالص ، طويلترين مسير حوضه را طي كرده و به نقطه خروجي حوضه مي رسد. زمان تمركز يك حوضه آبخيز بعنوان اساسي براي انتخاب شدت باران طرح از منحني هاي شدت - مدت - فراواني هر منطقه كه ارتباط تنگاتنگي با سيلابهاي حداكثر در فرمول استدلالي دارد، مي باشد. لذا، زمان تمركز يكي از مهمترين عوامل در محاسبه رواناب حداكثر حوضه مي باشد. همچنين ، بسياري از مدلهاي هيدرولوژيكي مثل مدل كامپيوتري سازمان حفاظت خاك )SCS(و مدل هيدروگراف واحد احتياج به برآورد زمان تمركز دارند. با شناخت اهميت زمان تمركز در طراحي و ارزيابي هيدرولوژيكي ، محققين فرمولهاي زيادي را جهت برآورد زمان تمركز پيشنهاد كرده اند كه اكثر اين فرمولها براساس اطلاعات محدودي مي باشند و در مناطق خاصي واسنجي شده اند. لذا، بايد اين فرمولها براي مناطق مختلف مورد ارزيابي قرار گيرند. در اين تحقيق يازده حوضه كه شامل نه حوضه در استان تهران ، يك حوضه در استان مازندران و يك حوضه در استان اصفهان با مساحتهاي بين 16 تا 712 كيلومترمربع و شيب آبراهه اصلي بين 77/0 تا 14 درصد كه مجهز به يك اشل ثبات سطح آب (ليمنوگراف ) و يك باران سنج ثبات بودند، جهت مطالعه انتخاب گرديدند. زمان تمركز واقعي اين حوضه ها با تجزيه و تحليل تمامي رگبارهايي كه سيل همزمان آنها ثبت شده بود و با استفاده از روش تجزيه هيدروگراف بدست آمد. همچنين چهارده فرمول تجربي كه متغيرهاي موجود در آنها داراي كمترين خطا بودند از بين 45 فرمول تجربي انتخاب شدند. با بدست آوردن زمانهاي تمركز واقعي حوضه هاي مورد مطالعه و زمانهاي تمركز حاصله از اين فرمولها، مشخص گرديد كه تمامي فرمولهاي موجود فاقد دقت مناسب در تخمين زمان تمركز هستند و بايد ضرايب اين فرمولها براي حوضه هاي مورد مطالعه تعديل گردند..

9385

مهندسي كشاورزي

دانشگاه صنعتي اصفهان

سعيد اسلاميان